స్వర్ణపురి గ్రామస్థులు – 6 (అనువాదనవల) (మూలం- ‘ది పీపుల్ ఆఫ్ సునాపుట్’ – హృషికేష్ పాండా)

స్వర్ణపురి గ్రామస్థులు – 6

– మూలం- ‘ది పీపుల్ ఆఫ్ సునాపుట్’

– హృషికేష్ పాండా

అనువాదం – స్వాతి శ్రీపాద

నృత్యం క్రమంగా పలుచబడి, చెదురుమదురుగా మారింది, అయినా పూర్తిగా అయిపోలేదు. ఇంకా చీకటిగా ఉన్నప్పుడే  కేశవ్  తన భుజం మీద విల్లు, బాణాలు వేసుకుని, నడుముకు కొడవలిని తగిలించు కుని బయటకు వెళ్ళాడు. అతను వెళ్తుండగా, ఇంకా నిద్రపోకుండా  తాగుతున్న అతని తండ్రి తప్ప మరెవరూ చూడలేదు; మిగతా వారందరూ అలసటతో నిద్రలోకి జారుకున్నారు.

ఆ క్షణంలో, జగన్నాథుడు నిరాశ, పశ్చాత్తాపంలో మునిగిపోయాడు. కేశవ్  చెరసాలకు వెళ్ళినప్పుడు, అతను శుక్ర ద్వారా ఒక సందేశాన్ని పంపాడు: ‘తండ్రిని, చిన్న మామయ్య, గ్రామ పెద్ద, గ్రామ పురోహితుడితో కలిసి, ఒక బస్తా బియ్యం, రెండు పెద్ద కుండల మహువా -బియ్యం సారాయి తీసుకుని పనసపూర్ కు వెళ్ళమని చెప్పండి, ధనఫూలను పెళ్ళి చేసి ఇవ్వమని అడగమని చెప్పండి.’ నిశ్చితార్థ ప్రయాణానికి పురోహితుడికి శుభ సమయం దొరక్కపోడంతో జగన్నాథ్  వెళ్ళలేదు. ఆ కొన్ని రోజుల్లోనే ఎన్నో వింతైన అవాంతరాలు మాటిమాటికీ ఎదురయ్యాయి! అతను ఈ తంతు గురించి పదే పదే ఆలోచించి, ప్రణాళిక వేసుకున్నాడు, కానీ విఫలమయ్యాడు. ఇప్పుడు అతన్ని తీవ్ర నిరాశ ఆవరించింది.

సర్వేయర్ కోసం బహుమతులు తీసుకువెళ్లిన ఆ ముగ్గురు అబ్బాయిలు మరుసటి రోజు తిరిగి వచ్చారు. పెళ్లికాని యువతీ యువకులు నాట్యం, ఉత్సాహం, హ్యాంగోవర్‌తో అలసిపోయి, తమకిచ్చిన వసతి గదులలో నిద్రపోయారు. కానీ, రాతి విగ్రహాల్లా తమ వరండాలలో పడుకుని లేదా కూర్చుని, ఊహించని ప్రమాదాలకు భయపడి ఉదయపు ఆకాశం వైపు చూస్తూ, గ్రామంలో ఏం జరుగుతుందో పట్టించుకోని  వృద్ధులు కొద్దిమంది మాత్రం ఒక్కసారిగా మేల్కొన్నారు.

ఆ యువకుల మాటలు విని వివేకవంతులైన ఆ స్త్రీ పురుషులు అయోమయానికి గురయ్యారు. జగన్నాథ్ బదనాయక్‌కు విపరీతమైన హ్యాంగోవర్ ఉన్నప్పటికీ, ఆయన కూడా ఆ అత్యవసర సమావేశానికి హాజరు కావాల్సి వచ్చింది.

అబ్బాయిలు చెప్పింది ఇదే, ” సర్వేయర్ చెప్పిన దాని ప్రకారం అక్కడ స్థిరత్వం ఏర్పడుతుంది… అంటే ఎవరు ఏ భూమి సాగుచేస్తున్నారో నమోదు చేస్తారు.”

గ్రామస్తులు ఆందోళన పడ్డారు. ” మనం వడ్డీ వ్యాపారికి తాకట్టు పెట్టినవి, అతని ఖాతాలో నమోదు చేస్తారా ?

ఆ భూముల వల్ల సగం మంది గ్రామస్తులు భూమిలేని బానిసలుగా మారిపోతారు. ‘భూమికి సంబంధించి మన దగ్గర ఏ సాక్ష్యాలైనా లేదా పత్రాలైనా ఉన్నాయా? మన గ్రామానికి రాజుగారితో భూమి కోసం సంతకం చేసిన ఒప్పందం లేదు. హక్కుల రికార్డు లేదు, చెల్లించిన పన్నుకు రసీదు లేదు, గ్రామ పెద్దకు భూస్వామ్య హక్కులను ప్రదానం చేయడానికి, దుక్కి దున్ని సాగు చేసుకుందుకు తాత్కాలిక అనుమతులు కూడా లేవు.’

ఈ భూమి మాదేనని మేం ఎలా చెప్పుకోగలం?

అవి మన దగ్గర ఉన్నాయా లేవా అన్నది ముఖ్యం కాదు కదా – ప్రభుత్వం దగ్గర ఆ పత్రాలు ఉండాలి కదా?

ప్రభుత్వానికి ప్రతిదీ తెలిసే ఉండాలి మరి.

అది నిజమే! ధర్మం ఉంది, సత్యం ఉంది, ప్రపంచాన్ని రక్షించే శాశ్వతమైన సదాచార సూత్రాలు ఉన్నాయి. ఏ రైతు తరతరాలుగా ఏ భూమిని సాగు చేస్తున్నాడో ప్రభుత్వానికి ఎలా తెలియకుండా ఉంటుంది?

అది నిజమే! వడ్డీ వ్యాపారుల, భూస్వాముల ప్రభుత్వం ముగిసింది. ఇప్పుడు మనమే ప్రభుత్వం; ఈ విషయాన్ని మనం గుర్తుంచుకుందాం.

***

జగన్నాథ్ నాయక్ మరో ఇద్దరు పెద్దలతో కలిసి ప్రభుత్వ ఉన్నతాధికారిని కలవడానికి బయలుదేరారు. ఆయన తన చిన్న కొడుకు వైష్ణవ్ ను కూడా వెంట ఉంచుకున్నారు. కానీ వైష్ణవ్ కు ప్రభుత్వ వ్యవహారాలలో అంతగా ప్రావీణ్యం లేదు, చదువుమీదా పెద్ద ఆసక్తి కూడా లేదు. బహుశా, కానీ ఇతర గ్రామస్తుల కంటే ప్రభుత్వ అధికారులను బాగా అర్థం చేసుకోగలిగి, వారితో మాట్లాడగలిగినా బాగుండేది. కానీ ఇదివరకు వారు పోలీస్ స్టేషన్‌కు, రెవెన్యూ కార్యాలయానికి వెళ్ళినప్పుడు, అతని తండ్రి పోలీస్ స్టేషన్ సెల్‌లో రాత్రంతా గడిపినప్పుడు, రెవెన్యూ కార్యాలయంలో ఆ దళారి వారిని మోసం చేసిన తీరు, లెక్కలేనన్ని వాహనాలు, దుమ్ము, భయపెట్టేలా చిన్నచూపు చూసే అపరిచితులు, అధికారుల అవమానకరమైన ముఖాలు – ఇవన్నీ వైష్ణవ్ ను తీవ్రంగా గాయపరిచాయి. అందుకే అతను చిన్నప్పుడు చేసినట్టుగా తన తండ్రి కాళ్లను చుట్టుకునే ఉన్నాడు. అతను బాల్యంలోకి  వెళ్లిపోయి, ఎడమ బొటనవేలునొట్లో వేసుకుని చీకడం మొదలుపెట్టాడు.

ప్రభుత్వ సీనియర్ ఉన్నతాధికారికి వారు చెప్పింది అంతగా అర్థం కాలేదు. ఈసారి వారు తమతో పాటు గ్రామ దూతను తీసుకురాలేదు; వారు అతడిని నమ్మలేదు; అతను ఇకపై గ్రామ సేవకుడు కాదు, కొత్త సామంతుడైన శాసన్‌పురి సన్యాసిరావు దొరకు సేవకుడు.

స్వర్ణపురి వాసులు చెప్పిన మాటలు ఆ అధికారికి అర్థం కాకపోయినా, అతను చిన్నచూపుతో కూడిన చిరునవ్వుతో ఆ బహుమతులను స్వీకరించి, తాను స్వర్ణపురికి వచ్చి వారి సమస్యలను విచారిస్తానని హామీ ఇచ్చాడు.

సంతోషంగా, సంతృప్తిగా ఉన్న జగన్నాథ్ నాయక్ సునాపుత్‌కు తిరిగి వచ్చాడు. అతను సెటిల్‌మెంట్ అధికారి ముందు తమ భూమికి సంబంధించిన ప్రతి విషయాన్ని వివరించాడు. ఈ భూమి మాది,  ఒక బుట్ట చిరుధాన్యాలకోసం, ఒక ముంత మద్యం, భూమి పన్ను కట్టడానికి ఇచ్చిన మూడు రూపాయల అప్పు, నకిలీ వేలిముద్రలతో, సన్యాసిరావు ఎన్నో జతల నాగలి ఎద్దులతో సాగు చేసిన భూమిని తీసుకుపోయాడు. ఆ భూములకు సన్యాసిరావును యజమానిగా చూపించినప్పటికీ, మేము, పరజా ప్రజలం, తరతరాలుగా ఆ భూమిని సాగు చేస్తున్నాం. మా వద్ద ఎలాంటి పత్రాలు లేవు, భూమికి పన్ను చెల్లించినట్లు హక్కుల రసీదు గానీ, రికార్డు గానీ లేదు. కానీ, ఓ భగవంతుని అవతారమా! సత్యం ఉంది, శాశ్వత సత్యం ఉంది, ధర్మం ఉంది. స్వర్గంలో, భూమిపై, ప్రతి గ్రామంలో దేవుళ్ళు ఉన్నారు. మీరు భగవంతుని అవతారం, మీరే ప్రభుత్వం, భగవంతునికి అన్నీ తెలుసు, నేను చెప్పినదంతా మీకు అర్థమయ్యే ఉంటుంది.

అయినప్పటికీ, ఒక అపూర్వమైన, ఆకారరహితమైన భయం గ్రామాన్ని పొగమంచులా కమ్మేసింది: ఏం  జరగబోతోంది? ఏం జరుగుతోంది? దురదృష్టాలు ఎందుకంత వేగంగా, ఇంత త్వరగా పునరావృత మవుతున్నాయి? కేశవ్ బడి మానేసిన రోజు నుండి గ్రామస్తులు ప్రతి పూజ, ప్రతి ఆచారం నిర్వహించి గ్రామానికి తరలివచ్చారు, కానీ దేవుళ్ళు సంతృప్తి చెందలేదు! ఈ దురదృష్టాలు జైలుకు వెళ్ళేలా చేశాయి. కేశవ్  చదువుకుని ఉండాల్సింది, అతను సమాజంలో ఉన్నత స్థాయికి ఎదిగి ప్రజా సమాజానికి కీర్తిని తెచ్చిపెట్టేవాడు, కష్టకాలంలో ఆదుకునేవాడు. జగన్నాథ్ నాయక్, వైష్ణవ్  తల నిమిరి, ఆ గందరగోళం నుండి అస్పష్టమైన భయాలు తప్పించుకోవడానికి, కొద్దిపాటి ఉపశమనం పొందడానికి. అతన్ని గట్టిగా హత్తుకున్నాడు.

* * * * *

(మళ్ళీ కలుద్దాం )