గజల్ -జ్యోతిర్మయి మళ్ళ నేను కాదు నిను తలచీ తుళ్ళినదీ నా మనసు మేను కాదు నిను వెతికీ వెళ్ళినదీ నా మనసు చంద్రుడేమొ అలుక బూనె రాత్రి కూడ బరువాయే తనువు కాదు గుబులురేగీ ఒరిగినదీ నా మనసు కనులేమో నిదురతోడు లేదంటూ ఆరోపణ రెప్ప కాదు మూతపడక నిలిచినదీ నా మనసు సింగారము హద్దుమీరె సొగసుకూడ తోడాయే సిగ్గు కాదు నునుబుగ్గల విరిసినదీ నా మనసు చుక్కలలో చంద్రుడివీ సాటిలేని ఒక్కడివీ కల్ల కాదు […]
Continue Reading
విత్తనం -అనసూయ కన్నెగంటి బదిలీ మీద పొరుగు ఊరు నుండి ఆ ఊరు బడికి వచ్చిన సాంఘికశాస్త్రం బోధించే ఉపాధ్యాయుడు రామేశంకి పిల్లలన్నా, మొక్కలన్నా ఎంతో ఇష్టం. బడికి వచ్చిన మొదటి రోజే ఆ బడిలో బోలెడంత ఖాళీ స్ధలం ఉండేసరికి చూసి ఆనంద పడ్డాడు. కానీ ఆ స్ధలంలో పిచ్చి మొక్కలు ఏపుగా పెరిగిపోయి ఉండటం చూసి చాల బాధపడ్డాడు. అతను ఎలాగైనా పిచ్చి మొక్కలు పీకేసి..అక్కడ మంచి మంచి మొక్కలు నాటి పెంచి […]
Continue Reading
కృషితో ఋషి -ఆదూరి హైమావతి నాగవరం ఒక మారుమూల గ్రామం. ఆగ్రామంలోని శివాలయం చాలా ప్రసిధ్ధిచెందినది . దూర ప్రాంతాల నుంచీ భక్తులు ఆ ఆలయంలోని శివుడు దర్శించి వెళ్లను వస్తుంటారు. పూజారి అర్చనచేసి హారతిస్తూ భక్తులకు ” భక్తులారా! ఈ శివాలయం చాలా ప్రసిధ్ధిచెందినది. పూర్వం దేవతలు. సైతం వచ్చి,ఈ భవనాశి పుష్కరిణి లో స్నానం చేసి ఈ స్వామి వారిని దర్శించేవారని చెప్తారు.మా తాతముత్తాతలనుండీ మేము ఈ శివాలయ అర్చకులం , ఏదో ఒక […]
Continue Reading
విషాద నిషాదము అష్టమ భాగము – స్వరాంజలులు -జోగారావు పద్మ భూషణ్ డాక్టర్ అన్నపూర్ణాదేవి మృతికి భారత రాష్ట్రపతి తో సహా అనేక సంగీత విద్వాంసులు, సంగీత ప్రియులు, దేశ విదేశ పత్రికలు నివాళులు అర్పించేరు భారత రాష్ట్ర పతి శ్రీ రామ నాథ్ కోవింద్ తమ శోక సందేశములో “ Sorry to hear the passing of classical musician and sur bahar exponent Annapurna Devi. A legatee of her […]
Continue Reading
రాగో (నవల) – సాధన సృజన ప్రచురణలు, మలుపు బుక్స్ సౌజన్యంతో “నెచ్చెలి” పాఠకుల కోసం ప్రత్యేకంగా “రాగో” నవలను ఈ నెల నుండి ధారావాహికగా అందిస్తున్నాం. అడగగానే “రాగో” నవలను ప్రచురించడానికి సమ్మతించిన శ్రీ ఎన్. వేణుగోపాల్ గారికి, శ్రీ బాల్ రెడ్డి గారికి ధన్యవాదాలు. *** “రాగో అంటే రామచిలుకే గాని పంజరంలో చిలుక కాదు. అర్థం లేని కట్టుబాట్లను మనస్సు లేని మనువును ఎదిరించి, అడవిలోకి, అక్కడి నుంచి ఆశయంలోకి పయనించిన వీరవనిత. […]
Continue Reading
ట్రావెల్ డైరీస్ -4 దండకారణ్యం -నందకిషోర్ సుక్మాలో రాత్రి పదింటికి జనసంచారం దాదాపు శూన్యం. ఆ నిశ్శబ్ధంలో బాగానే నిద్రపట్టింది. పొద్దున లేసి మొదట తీరథ్‌గడ్, చిత్రకూట్ ఆపైన సమయం ఉంటే కోటంసర్ గుహలు చూడాలని ఆలోచన. దండకారణ్యంలో మా ప్రయాణం. దండకారణ్యం వింధ్య పర్వతాలకి, నీల పర్వతాలకి మధ్య ఉన్న అరణ్యమనీ, దండుడి రాజ్యమనీ పురాణ గాథ. రాక్షస లంకలో భాగమని, Land of Punishments అని కథలున్నాయి. తూర్పు కనుమలు, కొండలు దాని దిక్కులు. […]
Continue Reading
యాత్రాగీతం నా కళ్లతో అమెరికా అలాస్కా -డా||కె.గీత భాగం-1 అమెరికాలో “అలాస్కా” చూసి రావడం అనేది ప్రతీ ఒక్కరికీ “బక్కెట్ లిస్టు” లో భాగం. అంటే ఈ లోకంలో ఉన్నప్పుడు తీరాలనుకున్న కోరికల పద్దులో ముఖ్యమైనదన్నమాట. ఇక మేం ఎన్నాళ్లుగానో చూడాలనుకున్న ముఖ్య ప్రదేశాల్లో ఇదీ ఒకటి. కానీ ఎప్పటి నుంచో వాయిదా పడుతూ వస్తూంది. ఇందుకు ఒక ప్రధాన కారణం ఏవిటంటే అలాస్కా అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలలో ఒకటైనప్పటికీ భౌగోళికంగా ఇది ప్రత్యేకంగా కెనడా దేశాన్ని […]
Continue Reading
నా జీవన యానంలో- రెండవభాగం- 13 ‘పిండిబొమ్మలు’ కథ గురించి -కె.వరలక్ష్మి నేను స్కూల్ ఫైనల్ చదివేటప్పుడు మా ఊరు జగ్గంపేటలో పబ్లిక్ పరీక్షలకి సెంటర్ లేదు. చుట్టుపక్కల చాలా ఊళ్ళవాళ్ళు అప్పటి తాలూకా కేంద్రమైన పెద్దాపురం వెళ్ళి పరీక్షలు రాయాల్సి వచ్చేది. పెద్దాపురం మా ఊరికి పదిమైళ్ళు. ప్రైవేటు బస్సులు జనం నిండితేనే కదిలేవి, టైంతో పనిలేదు. ఇంట్లో పెద్దవాళ్ళకీ, మాకూ కూడా రోజూ అలా ప్రయాణం చెయ్యడం అప్పట్లో చాలా పెద్ద విషయం, క్లాసులో […]
Continue Reading
మా కథ రచన: దొమితిలా చుంగారా అనువాదం: ఎన్. వేణుగోపాల్ దొమితిలా జీవితం- సైగ్లో – 20 గృహిణుల సంఘం బర్డోలాలతో ఘర్షణ అయిపోయాక స్త్రీలందరూ తామెక్కడి నుంచి తరిమేయబడ్డారో అక్కడికి చేరుకొని నిరాహారదీక్ష ప్రారంభించారు. ఆ రాత్రి సాన్ రోమాన్ వాళ్ళ దగ్గరికి వచ్చాడు. సాన్ రోమాన్ క్రూరమైన ముఖాన్ని చూడడం వాళ్ళెవరికీ ఇష్టం లేకపోయింది. మహిళల్లో నుంచి ఒకావిడ లేచి సాన్ రోమాస్ ముందుకొచ్చి “సాన్ రోమాన్, మీ తలారుల్నించి రక్షించుకోడానికి మా దగ్గర […]
Continue Readingవిషాద నిషాదము సప్తమ భాగము – స్వర విలాపము -జోగారావు 1956 నుండి సంగీత కచేరీలకు దూరమైన అన్నపూర్ణాదేవి , భర్త రవిశంకర్ కు దూరముగా, కొడుకు శుభేంద్ర శంకర్ తో ఆకాశ గంగ ఎపార్ట్ మెంట్ లో సంగీతము పలువురకు నేర్పుతూ ఉంటూండగా, 1970 వ సంవత్సరములో శుభో ను రవిశంకర్ తనతో అమెరికాకు తీసుకుని వెళ్ళిపోయేరు.ఆవిడను ఒంటరి దానను చేస్తూ, తండ్రి ఉస్తాద్ అల్లాఉద్దీన్ ఖాన్ 1972 లో పరమపదించేరు.1973 లో ఋషి కుమార్ […]
Continue Reading
యదార్థ గాథలు -దామరాజు నాగలక్ష్మి గెలుపునాదే జ్యోతి చిన్నప్పటి నుంచీ చాలా హుషారుగా వుండేది. తను నల్లగా వుంటుందని ఎవరైనా అంటే తప్ప పట్టించుకునేది కాదు. చాలా నల్లగా వుండేది. చాలామంది నల్ల పిల్ల అని పిలిచేవారు. జ్యోతీ అని పిలిస్తే తప్ప పలికేది కాదు. ఎవరినీ నోరెత్తి ఏమీ అనేది కాదు. చదువులో ముందరే వుండేది. వాళ్ళమ్మ పాటలు బాగా పాడుతుంది కాబట్టి తనూ నేర్చుకుంది. చక్కటి గొంతు. ప్త్రెజు వచ్చినా రాకపోయినా ప్రతి పోటీకి […]
Continue Reading
అనుసృజన నిర్మల (భాగం-6) అనుసృజన:ఆర్. శాంతసుందరి హిందీ మూలం: ప్రేమ్ చంద్ ఎవరికీ చెప్పకుండా ఇంట్లోంచి వెళ్ళిపోయిన మన్సారామ్ మర్నాడే వెనక్కి వచ్చాడు.అతనికి హాస్టల్ లో గది దొరకలేదు. తోతారామ్ చాలామందిని అడిగి చూశాడు.బైటి ఊళ్ళనుంచి వచ్చే పిల్లలకోసం గదులు ఖాళీగా ఉంచామనీ,ఊళ్ళోనే ఉన్న పిల్లలకి ఇవ్వలేమనీ స్కూలు యాజమాన్యం జవాబు చెప్పేసరికి తోతారామ్ ఏమీ చెయ్యలేకపోయాడు.రెండు వారాలు కాళ్లరిగేలా ఊళ్ళోని స్కూళ్ళన్నిట్కీ తిరిగినా లాభం లేకపోయింది. ఆరోజునుంచీ మన్సారామ్ ఇంట్లోంచి బైటికెళ్ళటం ఆయన చూడలేదు.చివరికి ఆడుకునేందుకు […]
Continue Reading
గజల్ -జ్యోతిర్మయి మళ్ళ ఒక్కపాట పాడి తేలికవ్వగలద ఈ హృదయం లెక్కలేని విషాదాల మరువగలద ఈ హృదయం భరతమాత బిడ్డలంత తోబుట్టువులే! అందు రెక్కలేని పక్షులెన్నొ నిలువగలద ఈ హృదయం కడుపునిండి కునుకు ఉండి కుదురు లేదు! ఎందరో ఒక్కపూట కల్లాడె సహించగలద ఈ హృదయం ఇల్లు కదల కుండ నేను పదిలమె గానీ! అక్కడ డొక్కలెండి పోతుంటె భరించగలద ఈ హృదయం ఈ కరోన విలయానికి దేశమంత వొణుకుతుంటె అక్కరేమి లేక మిన్నకుండగలద ఈ హృదయం […]
Continue Reading
తెనిగీయం రాతిపరుపు(కథ) ఆంగ్ల మూలం: మార్గరెట్ ఎట్ వుడ్ స్వేచ్ఛానువాదం: అరుణజ్యోతి వెర్నా ఎవరినీ చంపాలనుకోలేదు మొదట. ఆమె ధ్యాసంతా కేవలం విహారయాత్రను ఎలా ఆస్వాదిద్దామన్నదానిపైనే. ఆర్కిటిక్ వాతావరణం కూడా ఆమెను ఉత్సాహపరుస్తోంది. తనతో పాటు విహారానికి వచ్చిన వారిని… ప్రత్యేకించి మగాళ్లను ఒక్కసారి పరికించింది. ఇన్నేళ్ల జీవితంలో తనతో పరిచయానికి తహతహలాడిన వారు చాలామందే వున్నారు. పాత అలవాట్లు అంత త్వరగా వదలవు మరి. అందుకే ఆ షిప్ డెక్ పై చేరిన వారిని ఆసక్తిగా […]
Continue Reading
కథా మధురం బిహైండ్ హెర్ స్మైల్ – వనజ తాతినేని -ఆర్.దమయంతి ‘ వెన్నెల్లాంటి ఆమె నవ్వు వెనక దాగిన ఓ నీలినీడ కథ..’- బిహైండ్ హర్ స్మైల్..! స్త్రీ ని ఒక వినోద కరమైన పరికరం గా వినియోగించబడుతున్న రంగం – సినీ రంగం. ఎవరూ భుజాలు తడుముకోనవసరం లేకుండానే, కృష్ణ వంశీ కళ్ళకి కట్టినట్టు తన సినిమాలో నే – తారల తళుకు జీవితం వెనక చీకటిని ఎంత దయనీయం గా వుంటుందో గుండెకి […]
Continue Readingఅమ్మమాట -అనసూయ కన్నెగంటి అడవిని ఆనుకుని ఉన్న తన పొలం లోనికి ఆవును దూడను మేత కోసం తోలుకు వచ్చాడు రైతు. ఆ దూడ పుట్టి ఎక్కువ కాలం కాలేదు. అది తల్లి కూడా పొలం రావటం అదే మొదటి సారి. అలా తన కూడా వచ్చిన దూడకు దూరంగా ఉన్న అడవిని చూపిస్తూ.. “ అది అడవి. అక్కడ క్రూర జంతువులు ఉంటాయి. మనలాంటి వాళ్లం కనిపిస్తే తినేస్తాయి. నువ్వు పొరపాటున కూడా నన్ను, […]
Continue Reading
అనుకరణ -ఆదూరి హైమావతి అనగా అనగా విజయపురి అనే రాజ్యం ఉండేది.ఆరాజ్యానికి మహారాజు విక్రమసింహుడు.ఆయన తన ప్రజలు చాలా విఙ్ఞులనీ, తెలివై నవారనే నమ్మకం ఉండేది. పక్కనే వున్న అమలపురి మహారాజు ఆనందభూపతి ఆయన బాల్యమిత్రుడు. ఇరువురూ ఒకమారు కలసి నపుడు ,పరస్పరం తమరాజ్య పరిస్థితి గురించీ మాట్లాడుకునే సమ యం లో , విక్రమసింహుడు ” మాప్రజలు చాలాతెలివైన వారు, విఙ్ఞు లు కూడా.అందువలన మాకు మా ప్రజల గురించిన చింత ఏమాత్రం మాకు లేదు.వారు […]
Continue Reading
జ్ఞాపకాలు-1 -వెనిగళ్ళ కోమల నాన్న తన మూడవ ఏట మూల్పూరు పెంపు వచ్చారట. పెంచుకున్న వారు అఫీషియల్ గా దత్తత నిర్వహించి నాన్న అసలు యింటి పేరు మార్చలేదు. పెంచి బాధ్యతలు, ఆస్తులు అప్పగించారు తప్ప. అందువలన మూల్పూరులో మేము ఒక్కళ్ళమే వెనిగళ్ళవాళ్ళం. అంట్లు, సూదకాలు మా దరికి రాలేదు మూల్పూరులో. మాది ఏకఛత్రాదిపత్యం మూల్పూరులో. పెద్దింటి వారుగా ఊరంతా గౌరవించేవారు. అలా అమ్మా, నాన్నా నడుచుకున్నారు మరి! అమ్మకు ఎనిమిదవ ఏట నాన్నతో (18ఏళ్ళు) పెండ్లి […]
Continue Reading
ట్రావెల్ డైరీస్ -3 రే రేలా రేలా రెలా -నందకిషోర్ తూర్పు కనుమతో ప్రేమలో పడి ఎనిమిది నెలలు. కార్తీకమాసంలో ఎప్పుడో మోదకొండమ్మ పాదాలదగ్గర మొదలైన ప్రేమ, గోస్తనీ తీరంలో పంచభూతాల సాక్షిగా నన్ను వశం చేసుకుంది. వలిసెలు పూసిన కాలంనుండి వరదలు పారే కాలందాక ఏమీ మారలేదు. మనసు ఘాటీలు ఎక్కిదిగి అలసిపోతూనే ఉంది. హృదయం సీలేరులో పడి కొట్టుకుపోతూనే ఉంది. మాలబొట్టె గంగుగారికోసం సంజీవరాజు నేనైనట్టు ప్రపంచం ఊహలో తేలిపోతూనే ఉంది. మృగశిరకార్తెకి అనుకున్న. […]
Continue Reading
యాత్రాగీతం(మెక్సికో)-12 కాన్ కూన్ ( చివరి భాగం) -డా||కె.గీత మర్నాడే మా తిరుగు ప్రయాణం. ఆ రోజుతో కాన్ కూన్ లో చూడవలసిన ప్రదేశాలు చూడడం, చెయ్యవలసిన ఎడ్వెంచర్ టూర్లు చెయ్యడం, అన్నీ అనుకున్నట్టుగా అయ్యేయి. అంత వరకు బయట అన్నీ చూసేం గానీ మా రిసార్టు లో విశేషాలు ఏవీ చూడలేదు. కాబట్టి ఆరోజు అందుకోసం కేటాయించేం. అంతే కాదు సముద్ర తీరంలోనే ఉన్నా ఇసుకలో అడుగులు మోపి నాలుగడుగులు కూడా వెయ్యలేదు. ఇంకేం పొద్దున్నే […]
Continue Readingమా కథ రచన: దొమితిలా చుంగారా అనువాదం: ఎన్. వేణుగోపాల్ దొమితిలా జీవితం సైగ్లో – 20 నిజం చెప్పాలంటే 1952 ప్రజా విప్లవం తర్వాత అధికారానికి వచ్చిన ఎమ్.ఎన్.ఆర్. మనుషులు కొంచెం ఆశపోతులు. అందుకనే తమను తాము “విప్లవకారులు”గా ప్రకటించుకున్నప్పటికీ వీళ్ళను కొనేసే అవకాశాన్ని సామ్రాజ్యవాదం వినియోగించుకుంది. ఈ రకంగా జాతీయ సంపదతోనే ఒక కొత్త లంచగొండి బూర్జువా వర్గం తలెత్తింది. అన్ని రంగాలలోనూ లంచగొండితనం ప్రబలమైపోయింది. దాని ఏజెంట్ల, కార్మిక ప్రతినిధులు, రైతాంగ నాయకులు, […]
Continue Reading
విషాద నిషాదము షష్టమ భాగము – స్వరాభిషేకము -జోగారావు 1956 వ సంవత్సరము నుండి బహిరంగ సంగీత కచేరీలకు దూరమైనప్పటికీ, పురస్కారములు అన్నపూర్ణాదేవిని అలంకరించేయి. 1977 వ సంవత్సరములో పద్మ భూషణ్, 1991 లో సంగీత నాటక ఎకాడమీ ఎవార్డ్, 1997 లో విశ్వ భారతీ విశ్వ విద్యాలయము గౌరవ డాక్టరేట్ కు సమానమైన “ దేశికోత్తమ “ అన్నపూర్ణాదేవిని అందుకుని తమను తాము గౌరవించుకున్నాయి. ఈ మూడు అవార్డులనూ అందుకొనడానికి అన్నపూర్ణాదేవి గడప దాటలేదు. వాటిని […]
Continue Readingయదార్థ గాథలు -దామరాజు నాగలక్ష్మి ఎదురీత అజిత, సుజిత తల్లిచాటు బిడ్డలు. అమ్మనేర్పిన పిండి వంటలు, కుట్లు, అల్లికలు, ఇంటిని అందంగా తీర్చిదిద్దడంలాంటి పనులన్నీ చక్కగా చేస్తుండేవారు. ఇద్దరికీ రాని పనంటూ లేదు. అందంగా ఉన్న అజితని వరసకి బావ అయిన రమేష్ ఇష్టపడ్డాడు. రమేష్ చాలా బావుంటాడు. అందరితో మర్యాదగా మాట్లాడతాడు. అజిత తండ్రి సుబ్బారావు అతన్ని చూసి చాలా ముచ్చటపడ్డాడు. పెళ్ళి మాటలు అయిపోయాయి. ఒక శుభముహూర్తాన అజిత, రమేష్ లు ఓ ఇంటివాళ్ళయ్యారు. […]
Continue Readingఅనుసృజన నిర్మల (భాగం-5) –ఆర్. శాంతసుందరి (హిందీ లో దాదాపు మొట్టమొదటి స్త్రీవాద నవల ప్రేమ్ చంద్ రాసిన “నిర్మల”. ఈ నవలకు ఆర్. శాంతసుందరి గారు అందజేస్తున్న సంక్షిప్త అనుసృజన నెచ్చెలి పాఠకుల కోసం నెలనెలా -) ఆనాటినుంచీ నిర్మల ప్రవర్తనలో మార్పు వచ్చింది.తన కర్తవ్యం ఏమిటో అర్థమైనదానిలా నైరాశ్యంలో కూరుకుపోకుండా అన్ని పనులూ చురుగ్గా చేసుకోసాగింది. ఇంతకుముందు మనసులో ఉన్న కోపమూ, చిరాకూ, దుఃఖమూ ఆమెని జడురాలిగా చేసేశాయి.కానీ ఇప్పుడు, ‘నా ఖర్మ ఇంతే, […]
Continue Reading
ఆదర్శం -ఆదూరి హైమావతి అది ప్రశాంతి పురంలోని ప్రాధమికోన్నతపాఠశాల .ఏడోతరగతి పిల్లలం తా పరీక్షలుకాగానే పాఠశాలవదలి వేసవితర్వాత హైస్కూల్ కెళ్ళిపో తారు.పాఠశాల పెద్దపంతులమ్మ పవిత్రమ్మ ప్రతి ఏడాది లాగే ఈ ఏడా దీ ఏడవ తరగతి పిల్లలందరికీ అందరికీ ఫేర్ వెల్ పార్టీ ఏర్పాటు చేశారు. ఉపాధ్యాయులూంతా కొద్దిసేపు మాట్లాడి పిల్లల నంతా దీవించా రు. పిల్లలందరినీ ఉద్దేశించి పెద్దపంతులమ్మ మాట్లాడుతూ , ” పిల్లలూ! మీరంతా ఎంతోమంచివారు.ఏడేళ్ళు ఇక్కడ చదివి ‘ఒనమః’ లతో మీ విద్యాభ్యాసం […]
Continue Reading
స్ఫూర్తి -అనసూయ కన్నెగంటి పాఠం చెప్పటం పూర్తి చేసి గంట కొట్టగానే తరగతి గది నుండి బయటికి వెళుతున్న ఉపాధ్యాయుణ్ణి “ మాస్టారూ..! ఈ బడిలో ఆరు బయట నాకు కొంచెం స్ధలం కావాలండి” అని అడిగాడు రాము. ఆ మాటకి తోటి విద్యార్ధులంతా ఫక్కున నవ్వారు రాముని చూసి. సిగ్గు పడ్దాడు రాము. అయితే రాము మాటలకి వెళ్ళబోతున్న వాడల్లా ఆగిపోయి వెనక్కి వచ్చారు ఉపాధ్యాయుల వారు. రాము మామూలు విద్యార్ధి కాదు. […]
Continue Reading
కథా మధురం “తాత గారి ఫోటో” -మన్నెం శారద -ఆర్.దమయంతి ‘పురుష అహంకారానికి నిలువెత్తు అద్దం – ‘తాత గారి ఫోటో!’ పంజరం లో బంధించిన పక్షి ఎందుకు పాడుతుందో .. తెలుసుకున్నంత సులభం గా.. సంసారం లో – భర్త చేత వంచింపబడిన స్త్రీ చస్తూ కూడా ఎందుకు బ్రతుకుతుందో – తెలుసుకోవడం చాలా కష్టం. ప్రతి ఆడదాని జీవితం లో ఒక శత్రువుంటాడు. వాడు మొగుడే అయినప్పుడు ఆమె జీవితం క్షణం […]
Continue Reading
నా జీవన యానంలో- రెండవభాగం- 12 “పాప” కథా నేపథ్యం -కె.వరలక్ష్మి నా చిన్నప్పుడు మా ఇంట్లో వీర్రాజు అనే అబ్బాయి పనిచేస్తూ ఉండేవాడు. అతని తల్లి అతన్ని తన తల్లిదండ్రుల దగ్గర వదిలి మళ్ళీ పెళ్ళి చేసుకుని వెళ్ళిపోయిందట. మా ఇంటి ఎదుట మాలపల్లెలోని జల్లి వీరన్న మనవడు అతను. రెక్కాడితేగానీ డొక్కాడని కుటుంబం. మా అమ్మానాన్నల్ని అమ్మ – నాన్న అని, నన్ను చెల్లెమ్మ అని పిలిచేవాడు. నేను బళ్ళో నేర్చుకున్న చదువు ఇంటికొచ్చి […]
Continue Reading
ట్రావెల్ డైరీస్ -2 సముద్రం పిలిచింది -నందకిషోర్ అదే యేడు చలికాలం : సముద్రం పిలిచింది. మా పరిచయం చాలా స్వల్పకాలికమైనదే అయినా తెలియని స్నేహం ఏదో ఏర్పడింది. వైజాగ్ నుండి భీమిలి అరగంట ప్రయాణం. బీచ్ పక్కనే ‘అతిథి’ హోటల్లో బస. గతంలో స్నేహితులతో వెళ్లిన ప్రతిసారి, కళ్ళతో మాత్రమే సముద్రం చూసేవాణ్ణి. సముద్రానికి అంతం ఉందని అనుకునేవాణ్ణి. క్షితిజంమీదికి చూపుసారించి, ఆకాశపు నీలం, సముద్రపు నీలం కలుసుకునే చోట ప్రేమికులు కూడా కలుసుకుంటారనుకునేవాణ్ణి. కళ్ళతో […]
Continue Reading
పంతులుగారి ఆగ్రహం -ఆదూరి హైమావతి ప్రశాంతిపురం ప్రాధమిక పాఠశాలలో మూడోక్లాస్ తరగతి గది అది. ప్రవీణ్ ఇంటిపని నోటు పుస్తకం మాస్టారికి ఇవ్వగానే ,మాస్టారు కోపంగా దాన్నితిరిగి ప్రవీణ్ చేతిలోకి విసిరేసి “ఏరా! ఇది వ్రాతా! పిచ్చి గీతలా! కోళ్ళు గెలికిన ట్లుందిరా నీ వ్రాత, ఛీ వెళ్ళు. సరిగ్గా వ్రాసి తీసుకురా! జవాబులు తప్పుల్లే కుండా చెప్పగానే సరిపోదు, దస్తూరీకూడా చక్కగా ఉండాలి. వెళ్ళు” అని అరిచారు. ప్రవీణ్ […]
Continue Reading
బలమైన కుటుంబం -అనసూయ కన్నెగంటి అనగనగా ఒక ఊర్లో ఒక పిల్లి మూడు పిల్లల్ని పెట్టింది. వాటిలో ఒకటి కాస్తంత బలంగా ఉండేది. మిగతా రెండు పిల్లులూ బలహీనంగా ఉండేవి . అయితే తల్లి పిల్లి తన పిల్లల్ని వెంటేసుకుని ఇల్లిల్లూ తిరుగుతూ ఆహారం ఎలా సంపాదించుకోవాలో పిల్లలకు నేర్పటం మొదలు పెట్టింది. సహజంగానే బలమైన పిల్లి పిల్ల వేగంగా పరిగెత్తుతూ ఎప్పుడూ తల్లి వెనకే ఉండేది. దాంతో దానికి తల్లి పట్టిన ఆహారంలో ఎక్కువ భాగం […]
Continue Reading
యాత్రాగీతం(మెక్సికో)-11 కాన్ కూన్ (సిటీ టూర్- మార్కెట్-28) -డా||కె.గీత భాగం-13 ఇక మా తిరుగు ప్రయాణం రెండు రోజుల్లోకి వచ్చేసింది. మర్నాడు కాన్ కూన్ లో అప్పటివరకూ సిటీ టూర్ చెయ్యలేదు మేం. అంతే కాదు, అప్పటివరకూ టాక్సీల్లో, టూరు బస్సుల్లోనే తిరిగేం కానీ పబ్లిక్ ట్రాన్స్ పోర్ట్ ఎలా ఉంటుందో చూడలేదు. కానీ పిల్లలతో బస్సుల్లో తిరగడం జరిగే పని కాదు కాబట్టి పిల్లలిద్దరినీ రూములోనే వదిలేసి మేమిద్దరమే బయలుదేరుదామని అనుకున్నాం. ముందు సత్య వెళ్లాలనుకున్న […]
Continue Reading
నా జీవన యానంలో- రెండవభాగం- 11 -కె.వరలక్ష్మి అప్పటికి స్కూలు ప్రారంభించి పదేళ్లైనా రేడియో కొనుక్కోవాలనే నాకల మాత్రం నెరవేరలేదు. ఇంట్లో ఉన్న అరచెయ్యంత డొక్కు ట్రాన్సిస్టర్ ఐదు నిమషాలు పలికితే అరగంట గరగర శబ్దాల్లో మునిగిపోయేది. ఏమైనా సరే ఒక మంచి రేడియో కొనుక్కోవాల్సిందే అనుకున్నాను. అలాంటి కొత్త వస్తువులేం కొనుక్కోవాలన్నా అప్పట్లో అటు కాకినాడగాని, ఇటు రాజమండ్రిగాని వెళ్లాల్సిందే. ఒక్క పుస్తకాలు తప్ప మరేవీ సొంతంగా కొనే అలవాటు లేదప్పటికి. మోహన్ తో చెప్పేను, […]
Continue Readingమా కథ రచన: దొమితిలా చుంగారా అనువాదం: ఎన్. వేణుగోపాల్ దొమితిలా జీవితం సైగ్లో – 20 నేను నా భర్తను కలుసుకున్న కొన్నాళ్ళకే దాదాపు యాదృచ్ఛికంగా నా పుట్టిన ఊరికి, సైగ్లో-20కి వచ్చాను. ఆ ఊరే నాకు పోరాడడం నేర్పింది. నాకు ధైర్యం ఇచ్చింది. ఇక్కడి జనం జ్ఞానమే నేను అక్రమాల్ని స్పష్టంగా చూడడానికి తోడ్పడింది. ఆ ఊరు నాలో రగిల్చిన అగ్నిని ఇక చావు తప్ప మరేదీ ఆర్పలేదు. పులకాయోలో ఉన్నప్పుడు సైగ్లో-20కి వెళ్ళి […]
Continue Readingవిషాద నిషాదము పంచమ భాగము – స్వర విస్తారము -జోగారావు అది 1973 వ సంవత్సరం. మే నెల. సాయంత్రము సమయములో, దక్షిణ ముంబయ్ వార్డెన్ రోడ్ లోని ఆకాశ గంగ ఎపార్ట్ మెంట్ లో ఆ ఫ్లాట్ ముందు నిలబడిన 33 సంవత్సరాల యువకుడు కాలింగ్ బెల్ కొట్టబోయి, తలపుకు ఉన్న సూచనని చదవ సాగేడు. “ The door will not be opened on Mondays and Fridays. Please ring the […]
Continue Readingయదార్థ గాథలు -దామరాజు నాగలక్ష్మి అలసట తీరిందిలా కొంతమంది జీవితాలు ధైర్యంగా ముందుకి వెడితేనే బాగుపడతాయనుకుంటున్నాను. ఇలాగే జీవితాన్ని ఓ కొలిక్కి తెచ్చుకున్న విమల కథ. రవితో విమల జీవితం ఎటువంటి లోటూ లేకుండా హాయిగా సాగిపోతోంది. వాళ్ళు అమ్మాయి సుమ, అబ్బాయి రాజాలతో చీకూచింతా లేకుండా వున్నారు. రవి ఒక ప్రైవేటు ఉద్యోగం చేస్తున్నప్పటికీ కష్టపడి పనిచేేసేవాడు కాబట్టి ఆఫీసులో మంచి పేరు వుండేది. టైమ్ ప్రకారం పనులన్నీ చేసుకుంటూ వుండేవాడు. పిల్లలిద్దరూ స్కూలుకెళ్ళి వచ్చేసరికి […]
Continue Reading
కథా మధురం “ఇప్పుడైనా చెప్పనీయమ్మా” -జి.యస్.లక్ష్మి -ఆర్.దమయంతి ‘అమ్మ ఔన్నత్యానికి ఆకాశమంత ఆలయం కట్టిన కథ!’ – శ్రీమతి జి.ఎస్ లక్ష్మి గారు రాసిన – ‘ఇప్పుడైనా చెప్పనీయమ్మా..’ ముందుగా ఒక మాట: ‘తన సృష్టి లో నే ఇంత అందమైన సృష్టి వుందని తెలీని బ్రహ్మ సయితం అమ్మ ని చూసి అబ్బురపడిపోతాడట!’ – బహుశా, ఇంతకు మించిన అద్భుతమైన వాక్యం మరొకటి వుండదేమో, – అమ్మ ని అభివర్ణించేందుకు, అమ్మ పేమానురాగాలకి హృదయాంజలి ఘటించేందుకు! […]
Continue Readingఅనుసృజన నిర్మల (భాగం-4) –ఆర్. శాంతసుందరి (హిందీ లో దాదాపు మొట్టమొదటి స్త్రీవాద నవల ప్రేమ్ చంద్ రాసిన “నిర్మల”. ఈ నవలకు ఆర్. శాంతసుందరి గారు అందజేస్తున్న సంక్షిప్త అనుసృజన నెచ్చెలి పాఠకుల కోసం నెలనెలా -) నిర్మలకి లాయర్ తోతేరామ్ తో పెళ్ళయిపోయి ఆమె అత్తారింటికి వచ్చింది.తోతేరామ్ నల్లగా ,లావుగా దిట్టంగా ఉంటాడు.ఇంకా నలభై యేళ్ళు రాకపోయినా అతను చేస్తున్న ఉద్యోగం చాలా కష్టమైంది కాబట్టి జుట్టు నెరిసిపోయింది.వ్యాయామం చేసే తీరిక ఉండదు.చివరికి వాహ్యాళికి […]
Continue Reading
గజల్ -జ్యోతిర్మయి మళ్ళ మంచిచెడులు కలిసుండును మర్మమదే తెలుసుకో హంసలాగ మంచినొకటె ఎంచడమే తెలుసుకో అల్పునిదే ఆర్భాటం సజ్జనునిది చల్లని పలుకు కంచువలె కనకం మోగదు సత్యమదే తెలుసుకో గోవుపాలు కాస్తచాలు కడివెడేల ఖరముపాలు భక్తితొ తినెడి కూడు పట్టెడు చాలునదే తెలుసుకో పరుల చోట పరుగు తగదు తగ్గి ఉండిన తప్పు కాదు కొండకూడ అద్దమందు కొంచమదే తెలుసుకో తనువు గాని కూడబెట్టిన ధనము గాని సొత్తు కాదు నీ ప్రాణమె నీ సొత్తు కాదు […]
Continue Reading
ట్రావెల్ డైరీస్ -1 తూరుపు కనుమ -నందకిషోర్ 2014 ఒక ఎండాకాలం- జీవితమంటే ఎందుకో నిరాశపుట్టింది. ఒక సంచారిగా నన్ను నేను తెలుసుకుంటున్న కాలమే అది. పోయిన సంవత్సరం అరుణాచలంలో ఇట్లాగే తిరిగాను. కావాల్సిన మనుషులు వొదిలిపోయిన దుఖం కాళ్ళు నిలవనిచ్చేది కాదు. ఇప్పుడది రెండింతలు. అప్పుడేదో వెతుకుతూ తిరిగానుగానీ ఇప్పుడేమి వెతికేది లేదు. ఇది ఉన్నవాళ్ళతో ఉండలేనితనం. పారిపోవాల్సిన అవసరం ఒకటే ఉంది. తూర్పుకనుమలో నేను చూడాలనుకున్నది నా బాల్యం. అది నాకెంత జ్ఞాపకముందో తెలీదు. […]
Continue Reading
యాత్రాగీతం(మెక్సికో)-10 కాన్ కూన్ -తులుమ్- కోబా-సెనోట్- మాయా విలేజ్-4 -డా||కె.గీత భాగం-12 తులుమ్- కోబా-సెనోట్- మాయా విలేజ్ డేటూరు లో తులుమ్ శిథిలనగర సందర్శనం తర్వాత రెండవ ప్రదేశం “కోబా”శిథిల నగరంలో ఆ ఎత్తైన కట్టడం దగ్గిరే దాదాపు రెండు గంటల సమయం గడిచిపోయింది. తిరిగి వస్తూ ఉన్నపుడు చుట్టూ అరణ్యంలా మొలిచిపోయిన చెట్ల నడుమ అక్కడక్కడా మాయా చరిత్రకు ఆనవాళ్లుగా మిగిలిపోయిన శిథిల గృహాల అవశేషాలు, అప్పటి జన సమూహాల పాదముద్రల సాక్ష్యాలుగా నిలిచిపోయిన చిన్నా, […]
Continue Reading
నా జీవన యానంలో- రెండవభాగం- 10 -కె.వరలక్ష్మి స్కూలు ప్రారంభించిన రెండో సంవత్సరం నుంచి పిల్లల్ని విహారయాత్రలకి తీసుకెళ్తూండేదాన్ని. ఒకటో రెండో మినీబస్సుల్లో వెళ్తూండేవాళ్లం. అలా మొదటిసారి శంఖవరం దగ్గరున్న శాంతి ఆశ్రమానికి వెళ్లేం. తూర్పు కనుమల్లోని తోటపల్లి కొండల్లో వందల ఎకరాలమేర విస్తరించి ఉన్న అందమైన, ప్రశాంతమైన ఆశ్రమం అది. మా ఆడపడుచురాణిని ఆపక్క ఊరైన వెంకటనగరం అబ్బాయికి చెయ్యడం వల్ల వాళ్ల పెళ్లికి వెళ్లినప్పుడు ఆ ఆశ్రమాన్నీ, పక్కనే ఉన్న ధారకొండనీ చూసేను. ఆ […]
Continue Readingమా కథ రచన: దొమితిలా చుంగారా అనువాదం: ఎన్. వేణుగోపాల్ దొమితిలా జీవితం పులకాయోలో నా బాల్యం-3 మర్నాడు నేను మళ్ళీ బడిదగ్గరికి వెళ్లి కిటికీలోంచి లోపలికి చూశాను. టీచర్ నన్ను పిలిచాడు. “నువ్వింకా పుస్తకాలు తెచ్చుకోలేదు గదూ” అన్నాడు. నేను జవాబివ్వలేకపోయాను. ఏడుపు మొదలు పెట్టాను. “లోపలికి రా! పోయి నువు రోజూ కూచునేచోట కూచో. బడి అయిపోయినాక కాసేపాగు” అన్నాడు. ఆ సమయానికే మా తరగతిలో ఒకమ్మాయి మా అమ్మ చనిపోయిందనీ, పిల్లలను నేనే […]
Continue Readingగజల్ -జ్యోతిర్మయి మళ్ళ మట్టి కాదు దేశమంటె బుధ్ధి జీవులే కదా గట్టిమేలు సాధించును ఐకమత్యమే కదా కులం మతం రంగు రూపు చూసేందుకె తేడాలూ భరతమాత బిడ్డలంత తోబుట్టువులే కదా భాషలలో వేషాలలొ భేదమెంత ఉన్ననూ దేశ సంస్కృతి చాటును భారతీయమే కదా కలం హలం వ్యాపారం వ్యాపకాలె వేరువేరు పయనమంత సాగేదీ ప్రగతి పథమునే కదా ముక్కలైననేమి రాజ్యమున్నతినాశించినపుడు మనిషిమనిషి లోనున్నది సహోదరత్వమే కదా స్థలం గళం పరిపాలన ఏదన్నది కాదు ప్రశ్న జనమంతా […]
Continue Reading
అహంకారం తెచ్చిన ముప్పు -అనసూయ కన్నెగంటి పూలలో తేనె కోసమని తోటంతా కలయ తిరగసాగింది తేనెటీగ. అలా తిరుగుతూ తిరుగుతూ అక్కడే ఉన్న గులాబి పూవు దగ్గరకు వచ్చింది. ఆ పూవు మీద వాలబోయేదల్లా పూవు చుట్టూ ఉన్న ఆకులను తింటున్న పచ్చని పురుగును చూసి ఆగిపోయింది. ఆ పురుగు అక్కడ్నించి వెళ్ళిపోయాకా అప్పుడే తేనె తాగుదాంలే అని అంతవరకూ అక్కడే చక్కర్లు కొట్టసాగింది తేనెటీగ. అటుగా వెళుతున్న మరో తేనెటీగ అది గమనించి “ఎందుకలా […]
Continue Reading
కథామధురం మంథా భానుమతి -ఆర్.దమయంతి ‘ ప్రతి స్త్రీ విషాదం వెనక ఒక మగాడు వుంటాడు ‘ అని నిర్ధారించే కథ… – శ్రీమతి మంథా భానుమతి ‘స్వార్ధం’ కథ. ***** ‘స్త్రీ అమూల్యమైనదే. కాకపోతే చాలా అమూల్యమైన పరికరం.’ అందుకే, మగాడు తన తెలివితోనో, మోసం తోనో..ఆమెని వినియోగించుకుని లబ్ది పొందాలని తహతహలాడతాడు. ఆ ప్రయత్నం లో, ఆ ఆరాటంలో..చివరికి నైతికం గా ఎంతగా దిగజారుతాడూ అంటే – ఎంత ద్రోహం తలబెట్టడానికైనా వెనకాడడు. అతనెవరో […]
Continue Readingఅనుసృజన నిర్మల (భాగం-3) –ఆర్. శాంతసుందరి (హిందీ లో దాదాపు మొట్టమొదటి స్త్రీవాద నవల ప్రేమ్ చంద్ రాసిన “నిర్మల”. ఈ నవలకు ఆర్. శాంతసుందరి గారు అందజేస్తున్న సంక్షిప్త అనుసృజన నెచ్చెలి పాఠకుల కోసం నెలనెలా -) కల్యాణికి ఇప్పుడొక పెద్ద సమస్య వచ్చిపడింది.భర్త పోయాక ఆమె ఒంటరిగా ఆ సమస్యని ఎలా ఎదుర్కోవాలో తెలీక సతమతమయింది.కొడుకులు చెప్పుల్లేకుండా స్కూలుకెళ్ళినా, ఇంట్లో అంట్లు తోముకుని,ఇల్లు ఊడ్చి తుడుచుకోవలసి వచ్చినా, ఒక పూటే తిని అర్ధాకలితో పడుకోవలసి […]
Continue Reading
చిత్రలిపి నల్లని నవ్వుల చల్లని దేవుడు -ఆర్టిస్ట్ అన్వర్ కష్టకాలంలో నేతాజీ ట్యూషన్ సెంటర్ ఎదురుగా రాముడు ఉన్నా ఏం లాభంలేక పోయింది. పొద్దున ప్రయివేట్ సెంటర్ లో అడుగుపెట్టే ముందే గుడిలోకి కాళ్ళు కడుక్కుని చల్లని నల్లని తడి బండల మీద తడికాళ్ళు ముద్రలేకుండా నడిచి దేవుడికి ఒక నమస్కార ముద్ర పెట్టుకుని. పూజారి ఇచ్చిన చిన్న గారె ముక్క తినుకుంటూ చూస్తే గుడి ఆవరణలో తెల్లగా పసుపు పచ్చగా ఇంతకన్నా అందమైన పూవు లేదనిపించే […]
Continue Readingయదార్థ గాథలు -దామరాజు నాగలక్ష్మి సహనమే వరమయ్యిన వేళ సహన అసలు సిసలైన మధ్యతరగతి కుటుంబంలో, పెద్దపట్నమూ పల్లె కాని ఊళ్ళో పుట్టింది. ఓపికకి పెట్టినది పేరు. కష్టసుఖాలు బాగా అర్థంచేసుకోగల తత్వం. ఎవరితోనైనా బాగా కలిసిపోతుంది. అందరిలో మంచిపేరు. ఇక ఇంటి పనులు, వంటపనులు చక్కగా చెయ్యగల నేర్పరి. చెల్లెలిని, తమ్ముడిని బాధ్యతగా చూసుకుంటుంది. పెళ్ళివయసు వచ్చిందని సంబంధాలు చూడడం మొదలు పెట్టారు. అనుకోకుండా పక్కవూరిలోనే గవర్నమెంట్ ఆఫీసులో పనిచేస్తున్న సుధీర్ సంబంధం కుదిరింది. గవర్నమెంట్ […]
Continue Readingవిషాద నిషాదము చతుర్థ భాగము – స్వరాంతరము -జోగారావు భర్త రవిశంకర్ నుండి సంబంధాలను తెగతెంపులు చేసుకున్న అన్నపూర్ణాదేవి 1967 వ సంవత్సరములో దక్షిణ ముంబయ్ వార్డెన్ రోడ్ లో ఉన్న ఆకాశ గంగా ఎపార్ట్ మెంట్ ఆకాశ హర్మ్యములోని ఆరవ అంతస్తులో ఉన్న ఎపార్ట్ మెంట్ కు తన పాతికేళ్ళ కుమారుడు శుభేంద్ర తో మారేరు. ఆ రోజు నుండే అన్నపూర్ణాదేవి బయట ప్రపంచం తో సంబంధాలు విఛ్ఛేదము చేసుకున్నారు. ఇప్పుడు ఆవిడ ప్రపంచం కేవలము […]
Continue Readingఅందరూ మంచివాళ్లే! -అనసూయ కన్నెగంటి రాజన్న, గోపన్నలు ఇద్దరూ బాల్యం నుండీ మంచి మిత్రులు. ఇద్దరూ కలసే చదువుకున్నారు. అలాగే ఇద్దరూ చదువైపోయాకా వ్యాపారాలు ప్రారంభించి బాగా సంపాదించారు. కొంతకాలానికి పొరుగున ఉన్న కోసల రాజ్యంలో వ్యాపార అవకాశాలు బాగా ఉన్నాయని తెలుసుకున్న ఆ ఇద్దరు మిత్రులూ తమ తమ వ్యాపారాలను అభివృద్ధి చేసుకోవటానికి ఆ రాజ్యంలో వ్యాపారం చేద్దామని వచ్చారు. ఆ కొత్త రాజ్యములోని వ్యాపార పరిస్ధితులను అర్ధం చేసుకున్న రాజన్న, గోపన్నలు రోజూ […]
Continue Readingయాత్రాగీతం(మెక్సికో)-9 కాన్ కూన్ -తులుమ్- కోబా-సెనోట్- మాయా విలేజ్-3 -డా||కె.గీత భాగం-11 తులుమ్- కోబా-సెనోట్- మాయా విలేజ్ డేటూరు లో తులుమ్ శిథిలనగర సందర్శనం తర్వాత రెండవ ప్రదేశం “కోబా”శిథిల నగరం. ఇది తులుమ్ నగరానికి పూర్తిగా విభిన్నమైనది. క్రీ.శ 600 నుండి క్రీ.శ 900 మధ్యలోతులుమ్ నగరానికి దాదాపు 30 మైళ్ల దూరంలో దట్టమైన చెట్ల నడుమ మాయా సంస్కృతికి చెందిన గొప్ప నగరం ఇది. ఒకప్పుడు వంద మైళ్ల విస్తీర్ణంలో విలసిల్లిన ఈ నగరంలో […]
Continue Readingనా జీవన యానంలో- రెండవభాగం- 9 -కె.వరలక్ష్మి మేం ఆ ఇంట్లోకెళ్లిన కొత్తల్లో ఒకరోజు కుప్పయాచార్యులుగారి కొడుకు, సింగ్ అట ఆయనపేరు; వాళ్ల బంధువు ఒకతన్ని వెంటబెట్టుకొచ్చాడు. సింగ్ గారు మానాన్నకి క్లాస్ మేటట. మా నాన్న కాలం చేసారని తెలుసుకుని విచారించాడు. ‘‘రమణ జీవితంలో పైకి రావడానికి చాలా కష్టపడ్డాడమ్మా, మేమంతా హాయిగా ఆడుకొనేవేళల్లో తను సైకిల్ రిపేర్ షాపుల్లో పనిచేసేవాడు. ఊళ్లో కాలినడకన, పొరుగూళ్లకి ఎంతదూరమైనా సైకిల్ మీదా తిరిగేవాడు’’ అంటూ మానాన్న బాల్యం […]
Continue Readingమా కథ రచన: దొమితిలా చుంగారా అనువాదం: ఎన్. వేణుగోపాల్ దొమితిలా జీవితం పులకాయోలో నా బాల్యం-2 నా ఇన్నాళ్ళ అనుభవంతోనూ, జ్ఞానంతోనూ మా నాన్న నిజంగా కోరుకున్నది ఎం.ఎన్.ఆర్. కాదని అర్థం చేసుకోగలుగుతున్నాను. ఉదాహరణకు గనులు జాతీయం అయినాయనే వార్త విన్నప్పుడు ఆయనెంత సంతోషపడ్డాడో నాకింకా గుర్తుంది. కాని ఆయన అప్పుడే “తగరపు దొరల’’కు నష్టపరిహారం చెల్లించొద్దని అన్నాడు. ఆ మాట మీద ఆయన చాలా గట్టిగా నిలబడ్డాడు. నష్టపరిహారం చెల్లించడాన్ని తీవ్రంగా నిరసించాడు. “మనం […]
Continue Readingవిషాద నిషాదము తృతీయ భాగము – స్వర ప్రసారము -జోగారావు అన్నపూర్ణాదేవి రవిశంకర్ దంపతుల వివాహము ప్రస్తుతము ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రములోని ఆల్మోరా లో 15 ఏప్రిల్ 1941 లో జరిగింది. 30 మార్చ్ 1942 న వారికి జన్మించిన కుమారునికి “ శుభేంద్ర’ అని పేరు పెట్టుకుని, శుభో అనే ముద్దు పేరుతో పిలిచుకునేవారు. జన్మించిన రెండు నెలలకి శుభో కు ప్రేవులలో ఒక అరుదైన వ్యాధి సోకింది. ఆ బాధతో శుభో విపరీతమైన బాధతో అరుస్తూండే […]
Continue Readingయదార్థ గాథలు గమ్యం చేరిన జీవితం -దామరాజు నాగలక్ష్మి విమల ఓ మధ్యతరగతి కుటుంబంలో మూడవ పిల్లగా అపురూపంగా పెరిగింది. తండ్రి గోవిందయ్య ఓ చిన్న మిల్లులో గుమాస్తా. విమలని అన్న కృష్ణ, అక్క సీత చాలా ప్రేమగా చూసుకునేవారు. ఉండేది పల్లెటూరు కాబట్టి చాలీ చాలని జీతంతో ఎలాగో నెట్టుకొస్తూనే పిల్లలని డిగ్రీలు చేయించాడు. పిల్లలు పెద్దవాళ్ళయ్యాక ఉద్యోగాలకోసం హైదరాబాదు వస్తూ తల్లితండ్రులిద్దరినీ తీసుకుని వచ్చేశారు. విమల కంపెనీలో ఉద్యోగానికి చేరింది. […]
Continue Readingగజల్ -జ్యోతిర్మయి మళ్ళ నీకోసమె జన్మ అంత గడపలేద ఆడదీ నీతోడిదె లోకమంటు నడవలేద ఆడదీ నవ్వుపువ్వులు కురిపించగ నందనమే నీ ఇల్లు బాధలున్న బయటపడక వెలగలేద ఆడదీ ఇద్దరొక్కటైనక్షణం ధన్యతగా భావించి తనువు మనసు అణువణువూ నీకివ్వలేద ఆడదీ ముల్లు గుచ్చుకుంటె నువ్వు విలవిలలాడుదులే కడుపు చీల్చు యాతనంతా ఓర్చలేద ఆడదీ సుఖము దుఃఖము ఏదైనా ఒడిదుడుకులు ఎన్నున్నా ఆశ నింపు జ్యోతిగా వెలగలేద ఆడదీ అమ్మగా అక్కగా […]
Continue Readingఅనుసృజన నిర్మల (భాగం-2) –ఆర్. శాంతసుందరి (హిందీ లో దాదాపు మొట్టమొదటి స్త్రీవాద నవల ప్రేమ్ చంద్ రాసిన “నిర్మల”. ఈ నవలకు ఆర్. శాంతసుందరి గారు అందజేస్తున్న సంక్షిప్త అనుసృజన నెచ్చెలి పాఠకుల కోసం నెలనెలా -) పెళ్ళింట్లో శోకాలూ, ఏడుపులూ గురించి వివరంగా చెప్పి చదివేవాళ్ళ మనసులని బాధపెట్టటం నాకిష్టం లేదు.మనసులు గాయపడ్డవాళ్ళు ఏడుస్తారు,విలపిస్తారు,గుండెలు బాదుకుంటూ మూర్ఛ పోతారు.ఇది కొత్త విషయమేమీ కాదు.కల్యాణి మానసిక స్థితి ఎంత ఘోరంగా ఉండి ఉంటుందో మీరే ఊహించుకోగలరు.ప్రాణంతో […]
Continue Reading
కథా మధురం స్వాతి శ్రీపాద -ఆర్.దమయంతి రచయిత్రి గురించి : స్వాతి శ్రీపాదగారు 40 యేళ్ళు గా ఇటు కథా సాహిత్యం లో, అటు నవలా సాహిత్యం లో ఎనలేని కృషి సలుపుతూ, ఎప్పటికప్పుడు నూతన ఒరవడిని సృష్టిస్తూ సాహితీ పథం లో ముందుకు సాగుతున్నారు. తెలుగు సాహిత్య ప్రపంచం లో పేరెన్నిక గల రచయిత్రులలో స్వాతి శ్రీపాద గారి పేరు స్ఫుటం గా వినిపిస్తుంది. కథల పోటీలలో అనేక ప్రతిష్టాత్మకమైన బహుమతులను గెలుచుకున్నారు. అవార్డ్స్ ని […]
Continue Readingగజల్ -జ్యోతిర్మయి మళ్ళ నులివెచ్చని మనప్రేమను ధ్యానంలో చూసుకోనీ చలి పెంచిన తలపులనొక కావ్యంగా రాసుకోనీ విరిచూపులు విసిరినపుడు ఎదలోపల సరిగమలు కంటి మెరుపు పూయించిన కుసుమాలను కోసుకోనీ నీ చూపులు నా తనువున తుమ్మెదలై చరించెను సిగ్గులన్ని పూవులుగా నీ పూజను చేసుకొనీ తలపు కౌగిలించినపుడు తనువణువూ తరించెను వలపునంత దండ చేసి నీమేడలో వేసుకోనీ చెలి వలచిన ప్రేమికుడవు హరివిల్లై విరిసావు పదిలముగా నీ చిత్రమే మదినిండగ గీసుకోనీ ఇద్దరొకటై లోకమిపుడు మాయమయె చిత్రంగా […]
Continue Readingమా కథ రచన: దొమితిలా చుంగారా అనువాదం: ఎన్. వేణుగోపాల్ దొమితిలా జీవితం పులకాయోలో నా బాల్యం నేను సైగ్లో-20లో 1937 మే 7న పుట్టాను. నాకు మూడేళ్ళప్పుడు మా కుటుంబం పులకాయోకు వచ్చేసింది. అప్పట్నించి నాకు ఇరవై ఏళ్లిచ్చేవరకు నేను పులకాయోలోనే గడిపాను. ఆ ఊరికి నేనెంతో రుణపడి వున్నాను. ఆ ఊరిని నా జీవితంలో ఒక భాగంగా భావిస్తాను. నా హృదయంలో పులకాయోకు, సైగ్లో – 20కి ముఖ్యమైన స్థానాలున్నాయి. నా బాల్యమంతా అంటే […]
Continue Reading
తిరిగి చేరిన నమ్మకం -అనసూయ కన్నెగంటి ఆహారం వెదుక్కుంటూ హడావిడిగా అటూ ఇటూ ఎగురుతున్న పిచ్చుకకు ఒక చోట చెట్టుకు వ్రేలాడ తీసిన ధాన్యపు కంకుల గెల కనిపించింది. అప్పటికి చాలా రోజుల నుండి సరిపడా ఆహారం ఎంత వెదికినా దొరకని పిచ్చుకకి దాన్ని చూడగానే నోరు ఊరింది. ఆత్రుతగా తిందామని గబుక్కున వెళ్లబోయి సందేహం వచ్చి ఆగిపోయింది. “ గతంలో ఇలా వ్రేలాడదీసిన వరి కంకుల మీద వాలి చాల సార్లు ఆహారాన్ని తిన్నాను. […]
Continue Readingయదార్థ గాథలు కష్టాలని అధిగమించిన వాసంతి -దామరాజు నాగలక్ష్మి అమాయకురాలు, తండ్రిచాటు బిడ్డ వాసంతి పెళ్ళి ఘనంగా చేశారు. వాసంతి ఇంటర్మీడియట్ మంచి మార్కులతో పాసయ్యింది. తండ్రి రాఘవయ్యతో నాన్నానేను డిగ్రీ చదువుతాను. మా స్నేహితులందరూ చదువుతున్నారు. నాకు తోడుగా వుంటారు అంది. అప్పటికే ఇద్దరు కూతుళ్ళ పెళ్ళిళ్ళు చేసి అప్పులపాలయిన రాఘవయ్య అమ్మా! వాసంతీ ! అక్కలిద్దరి పెళ్ళిళ్ళు అయి ఇప్పుడిప్పుడే తేరుకుంటున్నాను. నువ్వు చదువుకుంటానంటున్నావు బాగానే వుంది. కానీ ఇప్పుడు నువ్వు చదివి ఏం […]
Continue Reading
కథా మధురం ‘శక్తివంతమైన ఆలోచనా తరంగం..’ S/O. అమ్మ’ కథాంతరంగం! -ఆర్.దమయంతి అమ్మ అంటే దైవమని, ప్రేమకి ప్రతిరూపమనీ, త్యాగమయి, రాగమయి అనీ అదనీ ఇదనీ అమ్మని ఇంతగా ప్రగల్భాల అభివర్ణనలు సాగినా, ఈ బిడ్డ ఫలానా అని అధికారికంగా ధృవీకరించాల్సి వచ్చినప్పుడు మాత్రం తండ్రి పేరుని మాత్రమే సూచించాల్సివస్తోంది. అదంతే. అదే రూల్. మార్చడానికి వీలు లేదు. అతిక్రమించాలని ప్రయత్నించడానికి సైతం వీలు లేని ఆదేశం. రాజ్యాంగబధ్ధమైన ఈ నియమాన్ని, తాను అంగీకరించలేక, అయిష్టంగా […]
Continue Readingఅనుసృజన నిర్మల (భాగం-1) –ఆర్. శాంతసుందరి (హిందీ లో దాదాపు మొట్టమొదటి స్త్రీవాద నవల ప్రేమ్ చంద్ రాసిన “నిర్మల”. ఈ నవలకు ఆర్. శాంతసుందరి గారు అందజేస్తున్న సంక్షిప్త అనుసృజన నెచ్చెలి పాఠకుల కోసం నెలనెలా -) వకీలు ఉదయభాను లాల్ కి ఇద్దరు కూతుళ్ళు .పెద్దమాయి నిర్మల రెండోది కృష్ణ. నిర్మలకి పదిహేనో ఏడు కృష్ణకి పది నిండాయి. నిన్న మొన్నటి వరకూ ఇద్దరూ బొమ్మలతో ఆడుకునేవాళ్ళు. ఇద్దరిదీ ఒకే రకమైన స్వభావం.వయసు తేడా […]
Continue Reading
యాత్రాగీతం(మెక్సికో)-8 కాన్ కూన్ -తులుమ్- కోబా-సెనోట్- మాయా విలేజ్-2 -డా||కె.గీత భాగం-10 మర్నాడు ఉదయం మేం తులుమ్- కోబా-సెనోట్- మాయా విలేజ్ వగైరా చూడడానికి టూరు బుక్ చేసుకున్నాం. ఈ ఫుల్ డే టూరులో సెనోట్ అంటే నీళ్లలో స్నానం తప్పనిసరికాబట్టి స్విమ్మింగు బట్టలవీ బ్యాగుతో తెచ్చుకున్నాం. మధ్యాహ్న భోజనం దారిలోని మాయా విలేజ్ లో చేయడం టూరులోభాగం కాబట్టి భోజనానికి చూసుకోనవసరం లేదు. తాగడానికి మంచినీళ్ల బాటిళ్లు వ్యానులో ఎప్పుడంటే అప్పుడు అడిగి తీసుకోవచ్చు. ఇక […]
Continue Reading
క’వన’ కోకిలలు – 8 : కొమ్మ చాటు కోకిల ఎమిలీ డికిన్ సన్ – నాగరాజు రామస్వామి ఏభై ఆరేళ్ల జీవిత కాలంలో 1800 లకు పైగా ఆణిముత్యాల లాంటి కవితలు రాసి, కేవలం ఏడింటిని మాత్రమే ప్రచురించుకున్న 19 వ శతాబ్ది అమెరికన్ కవయిత్రి ఎమిలీ డికిన్ సన్. తన యావజ్జీవితాన్ని నాలుగు గోడలకే పరిమితం చేసుకొని, కొమ్మల్లోంచి బయటకు రాని కోకిల ఎమిలీ. ఆమె మరణానంతరం ఆమె సోదరి లవీనియా కలుగజేసుకొని, చిత్తుకాగితాలలో […]
Continue Readingనా జీవన యానంలో- రెండవభాగం- 8 -కె.వరలక్ష్మి గ్రంథాలయంలో పుస్తకాలన్నీ పాతవైపోయాయి. కొత్త పుస్తకాలేవీ రావడం లేవు. అమ్మాయిలంతా కొత్తనవలల కోసం అడుగుతున్నారట. అందుకని శివాజీగారు పుస్తకాలు చదివే అందర్నీ కొంతకొంత వేసుకోమని, ఆడబ్బుతో కొత్త పుస్తకాలు కొనుక్కొచ్చేరు. వాటిని విడిగా ఓ బీరువాలో సర్ది, ప్రత్యేకంగా ఓ రిజిస్టరు పెట్టేరు. నా చిన్నప్పటితో పోల్చుకుంటే పాఠకులు బాగా పెరిగేరు. ముఖ్యంగా ఆడవాళ్లు, కొత్త పుస్తకాలకి రోజుకి అర్ధరూపాయి రెంట్ అని గుర్తు. అప్పుడప్పుడే యండమూరి, మల్లాదిల […]
Continue Readingవిషాద నిషాదము ద్వితీయ భాగము – స్వర సంగమము -జోగారావు అది 1938 వ సంవత్సరము. మైహర్ పట్టణములో ఉస్తాద్ అల్లాఉద్దీన్ ఖాన్ గారి ఇంటి ముందు వరండాలో కూర్చున్న పద్దెనిమిదేళ్ళ నవ యువకుడు లోపల వినిపిస్తున్న శిష్యుల సంగీత సాధనను ఆస్వాదిస్తూ, గురుదేవుల దర్శనానికి నిరీక్షిస్తున్నారు. ఆయన పేరు రొబీంద్ర శొంకర చౌధరి. కాల క్రమేణా ఆయన రవి శంకర్ ( 07/04/1920 – 11/12/2012 ) అయ్యేరు. ఆయనకు మైహర్ రావలసి వచ్చిన సంఘటనలు […]
Continue Reading
క’వన’ కోకిలలు -సారా టెస్ డేల్ -నాగరాజు రామస్వామి ప్రేమ కవితల అమెరికన్ అధునిక గేయ కవిత్రి : సారా టెస్ డేల్ ” Under the Leaf of many a Fable lies the Truth for those who look for it “- Jami. ఈ తాత్విక వాక్యం సారా టెస్ డేల్ ఏకాంకిక రచన ‘On the Tower’కు నాందీ వాచకం. జామి 15 వ శతాబ్ది ప్రసిద్ధ […]
Continue Readingమా కథ -మూలం: దొమితిలా చుంగారా -అనువాదం:ఎన్. వేణుగోపాల్ కార్మిక సంఘం బొలీవియన్ పోరాట సంప్రదాయమంతా మౌలికంగా కార్మిక వర్గానిదేనని చెప్పొచ్చు. కార్మికులు తమ సంఘాలను ప్రభుత్వం చేతుల్లో ఎన్నడూ పడనివ్వలేదు. సంఘం ఎప్పుడూ స్వతంత్ర సంస్థగా ఉండాలి. అది కార్మిక వర్గ పంథాను పాటించాలి రాజకీయాలు లేకుండా ఉండాలని చెప్పడం లేదుగాని ఏ సాకు మీదనైనా కార్మిక సంఘం ఏలినవారికి సేవ చేయగూడదు. ప్రభుత్వాలు యజమానులకి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తాయి. యజమానులను కాపాడతాయి కనుకనే కార్మిక సంఘం […]
Continue Readingవిషాద నిషాదము మూగవోయిన సురబహార్ -జోగారావు ప్రథమ భాగము : స్వరారంభము – రోషనారా వైవాహిక జీవితాన్ని కాపాడుకోవడానికి తన సంగీత విద్యనే పణంగా పెట్టి, అటు వైవాహిక జీవితాన్ని ఇటు సంగీత సామ్రాజ్యాన్ని రెండిటినీ కోల్పోయిన సంగీత విదుషీమణి శ్రీమతి అన్నపూర్ణా దేవి . తెగిపోయిన స్వర విపంచి దీనముగా చూస్తున్నా, అర్థ శతాబ్ద కాలము మౌన శృంఖలాలను బిగించుకుని సంగీత సామ్రాజ్యమునకు సుదూరంగా నిలచి పోయిన అభాగ్య జీవి అన్నపూర్ణా దేవి. అన్నపూర్ణాదేవి జీవితగాధకు […]
Continue Reading
యాత్రాగీతం(మెక్సికో)-7 కాన్ కూన్ -తులుమ్- కోబా-సెనోట్- మాయా విలేజ్-1 -డా|కె.గీత భాగం-9 కాన్ కూన్ లో మూడవ రోజు మేం రెండు గ్రూపులుగా విడిపోయి ఎవరికి కావలిసింది వాళ్లు చేసేం. సత్య, వరు అడ్వెంచరస్ మనుషులు కావడంతో వాళ్లిద్దరూ జిప్ లైన్, జంగిల్ డ్రైవ్ & కేవ్ స్విమ్మింగ్ అడ్వెంచర్ టూరుకి వెళ్లేరు. ఇందులో జిప్ లైన్ అంటే ఒక తాడు ఆధారంగా నడుముకి కట్టిన చెయిన్లతో ఒక చోటు నుంచి మరో చోటుకి గాల్లో జారుకుంటూ […]
Continue Readingనా జీవన యానంలో- రెండవభాగం- 7 -కె.వరలక్ష్మి కొత్త వారింట్లో కొచ్చి ఏడేళ్ళు అయిపొయింది. నేను ఒక్క రోజు కూడా ఆలస్యం చెయ్యకుండా అద్దె కట్టేస్తూ ఉండేదాన్ని. పెరట్లో ఉన్న కొబ్బరి చెట్ల నుంచి పడిన కాయలన్నీ పోగుచేసి ఇల్లు గల వాళ్లకి పంపించేస్తూ ఉండేదాన్ని. ఇంటి విషయంలో నిశ్చింతగా ఉన్నామనుకుంటూండగా ఇల్లు గల వాళ్ల ఆఖరబ్బాయి వెంకన్నబాబుగారొచ్చి వాళ్ల ఆస్తి పంపకాలు అయ్యాయని, ఐదుగురు అన్నదమ్ముల్లో తను చిన్నవాడు కాబట్టి దిగువ ఉన్న ఈ ఇల్లు […]
Continue Reading
గజల్ -జ్యోతిర్మయి మళ్ళ మనసునేలు మాధవుడిని తలవాలని ఉండదా ప్రాణమిచ్చు ప్రేమికుడిని కలవాలని ఉండదా మెరుపుతీగవంటు నన్ను మురిపెముగా పిలిచితే మురిసిపోతు చెంతచేరి నిలవాలని ఉండదా తమలపాకులంటు కళ్ళకద్దుకుంటే పాదములు ధన్యములై చేతులెత్తి కొలవాలని ఉండదా (నా)నవ్వుముఖము (నీ)దుఃఖములకు ఔషధమని తలచితే (నా)సర్వమోడియైన యైన నువ్వె గెలవాలని ఉండదా ముద్దబంతివి పూలరెమ్మవి జాబిలి నీవంటుంటే మరలమరల ఈనేలనె(నీకొరకే) మొలవాలని ఉండదా ***** జ్యోతిర్మయి మళ్ళ బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి. తొలి తెలుగు […]
Continue Readingబెట్టు విడిచిన చెట్టు -అనసూయ కన్నెగంటి ఎక్కడి నుండో ఎగురుకుంటూ వచ్చి అక్కడున్న వేప చెట్టు మీద వాలింది గోరింక. దాంతో చాల కోపం వచ్చేసింది చెట్టుకు. దానిని ఎలాగైనా తన మీద నుండి ఎగిరిపోయేలా చేయాలనుకుని గట్టిగా అటూ ఇటూ ఊగసాగింది వేప చెట్టు. కొమ్మపై కూర్చున్న గోరింకకు ఉన్నట్టుండి ఆ చెట్టు ఎందుకు ఇలా ఊగుతుందో అర్ధం కాక కంగారు పడుతూ చుట్టూ చూసింది. ఆ సమయంలో గాలీ,వానా ఏదీ రావటం లేదు. చుట్టు […]
Continue Readingయదార్థ గాథలు -దామరాజు నాగలక్ష్మి ఓ అమల కథ మరీ పల్లెటూరు పట్నమూ కాని వూళ్ళో ముగ్గురు అన్నదమ్ముల ముద్దుల చెల్లెలు అమల. మనవరాలంటే తాత సోమయ్య, నాయనమ్మ పార్వతిలకి చాలా గారాబం. అందరి మధ్యన చాలా అపురూపంగా పెరుగుతోంది. పల్లెటూరులో పెద్ద పెంకుటిల్లు. ముందు వెనక చాలా ఖాళీస్థలం. ఎప్పుడూ వచ్చేపోయేవాళ్ళతో ఇల్లంతా సందడిగా వుండేది. ఇంటినిండా పనిమనుషులు, పాలేళ్ళతో చిన్నపాటి జమీందారుగారిల్లులా వుండేది. ఊళ్ళో అందరికీ సోమయ్య, పార్వతి అంటే గౌరవం, అభిమానం. అమల […]
Continue Reading
కథా మధురం జీవన వాస్తవాలకి సజీవ రూపకల్పన – ‘ కలలోని నిజం’ -ఆర్.దమయంతి ఇది కథే అయినా, కథ లా వుండదు. నిజం లా వుంటుంది. ఇంకా చెప్పాలీ అంటే, మనల్ని మనం అద్దంలో చూసుకున్నట్టుంటుంది. కథలో పాత్రలు మనకు బాగా తెలిసినవారే కావడం ఈ కథలోని ప్రత్యేకం. ఇంతకీ కథేమిటంటే : ఒక తండ్రి కి ఇద్దరు పిల్లలు. ఒక కొడుకు. ఒక కూతురు. ఇద్దరూ జీవితం లో స్థిరపడతారు. అయితే, అల్లుడి కి […]
Continue Reading
ఏడుగురు అన్నదమ్ముల మధ్య చంపా హిందీ మూలం – కాత్యాయని అనుసృజన – ఆర్ . శాంత సుందరి ఏడుగురు అన్నదమ్ముల మధ్య పెరిగి పెద్దదయింది చంపా వెదురు కొమ్మలా నాజూగ్గా తండ్రి గుండెలమీద కుంపటిలా కలల్లో కదులుతూన్న నల్లటి నీడలా రోట్లో ధాన్యంతోపాటు రోకటి పోటులని భరించి పొట్టుతోపాటు చెత్తకుప్పలో పారేస్తే అక్కడ పూలతీవై మొలిచింది. అడవి రేగుపళ్ళ ముళ్ళపొదల్లో మాధవీలతలా పెరిగిన చంపా ఇంట్లో ప్రత్యక్షమైంది మళ్ళీ. ఏడుగురు అన్నదమ్ములతో కలిసి పుట్టిన చంపా […]
Continue Reading
యాత్రాగీతం(మెక్సికో)-6 కాన్ కూన్ -ఐలా మొహారీస్ -డా|కె.గీత భాగం-8 కాన్ కూన్ లో మొదటిరోజు చిచెన్ ఇట్జా సందర్శనం, ఆ తర్వాత ఒళ్లు గగుర్పొడిచే సెనోట్ అనుభవం తర్వాత తిరిగి రిసార్టుకి వచ్చే దారిలో “వేలొదొలీద్” (Valladolid) అనే పట్టణ సందర్శనానికి ఆపేరు మా బస్సు. స్పెయిన్ లో అదే పేరుతో ఉన్న గొప్ప నగరం పేరే ఈ “వేలొదొలీద్”. దక్షిణ అమెరికా భూభాగంలోని స్పానిషు ఆక్రమణదారుల గుత్తాధిపత్యానికి గుర్తుగా అప్పటి క్రైస్తవ చర్చిలు, ఆవాసాలు పెద్ద […]
Continue Readingనా జీవన యానంలో- (రెండవభాగం)- 6 -కె.వరలక్ష్మి ఇల్లూ స్కూలూ ఒకటే కావడం వల్ల మా పిల్లలు సెలవు రోజొస్తే స్కూలాటే ఆడుకునే వాళ్లు. ఒక్కళ్ళు టీచరు ఇద్దరు విద్యార్థులు. బైట పిల్లలొచ్చిన అదే ఆట. వాళ్లకెప్పుడూ టీచర్ స్థానం ఇచ్చేవాళ్లు కాదు. ఊళ్లో ఒకటో రెండో బట్టల కోట్లు ఉండేవి. రెడీమేడ్ షాపులనేవి లేవు. ఊళ్లోకి మూటల వాళ్ళు తెచ్చిన మంచి రంగులూ, డిజైన్స్ ఉన్న కట్ పీసెస్ కొని పిల్లలకి బట్టలు కుట్టించేదాన్ని. మసీదు […]
Continue Readingమా కథ -ఎన్. వేణుగోపాల్ గనికార్మికుని భార్య దినచర్య నా భర్తకు మొదటి షిఫ్ట్ ఉన్నప్పుడు నాకు ఉదయం నాలుగింటికే తెల్లవారుతుంది. లేచి ఆయనకు ఉపాహారం తయారు చేస్తాను. నేనప్పుడే సత్తనాలు కూడా తయారు చేసుకోవాల్సి ఉంటుంది. సల్లేనా అంటే మాంసం, బంగాళాదుంపలు, మిరియాలపొడి మసాలా కూరిన బూరె. నేను రోజుకు వంద సత్తనాలు తయారు చేసి బజార్లో అమ్ముతాను. నా భర్త సంపాదన మా అవసరాలకు పూర్తిగా సరిపోదు. గనుక వేన్నీళ్ళకు చన్నీళ్ళలాగా నేనూ కొంత […]
Continue Readingయదార్థ గాథలు -దామరాజు నాగలక్ష్మి పరిచయం ఎన్నో సమస్యలతో సతమతమవుతూ చివరికి జీవితాన్ని అంతం చేసుకుందామనుకుని కూడా తిరిగి ఆత్మస్థైర్యంతో వాళ్ళకాళ్ళమీద వాళ్ళు నిలబడి విజయవంతంగా జీవితాన్ని గడుపుతున్న వాళ్ళు ఎంతోమంది తారసపడ్డారు. అదే మహిళా సాధికారత. వీరి జీవితాలు స్ఫూర్తిగా వుంటాయని అందరికీ అందించాలని సంకల్పించాను. — సాహసమే జీవితం – 1 జీవితంలో ఆటుపోట్లను ధైర్యంగా ఎదుర్కొని నిలబడిన ఎంతోమంది స్త్రీల జరిగిన కథలు. తల్లితండ్రులు ఆడపిల్లలకి పెళ్ళి చేసి అమ్మయ్య అమ్మాయి పెళ్ళయిపోయిందని […]
Continue Reading
ఆడదానికే ఎందుకు? హిందీ మూలం – అంజనా వర్మ అనుసృజన – ఆర్.శాంతసుందరి ఆ వీధులే కదా ఇవి ఇంతకు ముందే కొందరు మగపిల్లలు నడిచివెళ్ళిన వీధులు? గోల గోలగా అల్లరి చేస్తూ తుళ్ళుతూ తూలుతూ కబుర్లు చెప్పుకుంటూ? ఆ వీధుల్లోనే ఆడపిల్లలూ వెళ్తున్నారు అసలు మాటా మంతీ లేకుండా ఎవరి కళ్ళైనా తమ మీద పడేలోపున అక్కణ్ణించి చల్లగా జారుకోవాలని. ఈ ఇళ్ళు కూడా అవే కదా ఒకప్పుడు చిన్నారి ఆడపిల్లలు ఉన్న ఇళ్ళు? శిల్ప,గుంజన్,మీతా […]
Continue Readingగజల్ -జ్యోతిర్మయి మళ్ళ నిన్నువిడిచి నిముషమైన నిలవడమే కష్టం నీవులేని కాలాన్నిక కదపడమే కష్టం కన్నుకన్ను కలిసినపుడు దేహమంత పులకరమే మనసులింత ముడిపడితే మసలడమే కష్టం మధువులొలుకు మాటలన్ని వినుటకైతె ఆనందమే పరితపించు పెదవులనిక ఓదార్చడమే కష్టం చెంతచేరి నిలుచువరకు లోకమంత నందనమే ఎంతబాధ దూరమగుట చెప్పడమే కష్టం నీవునేను ఒకరికొకరు తెలియనపుడు ఇద్దరమే ఇప్పుడైతె విడివిడిగా చూపడమే కష్టం ***** జ్యోతిర్మయి మళ్ళ బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి. తొలి […]
Continue Reading
కమ్మని కన్నీరిచ్చిపోయిన కథ – తోడబుట్టువు -ఆర్.దమయంతి జీవితం లో ఎవరిని పోగొట్టుకున్నా, ఆ స్థానాన్ని భర్తీ చేసుకునే అవకాశం వుంటుంది. కానీ, అమ్మ లేని శూన్యం మాత్రం – ఎప్పటికీ ఖాళీ గానే వుండిపోతుంది. కారణం? – అమ్మనీ, అమ్మ లేని లోటుని తీర్చగల ప్రత్యామ్నాయ శక్తి మరొకటి ఈ సృష్టిలోనే లేదు. అమ్మ అమ్మే. అమ్మ ప్రేమ అమృతభాండమే. ఆడపిల్లలకి అమ్మతో గల ప్రేమానుబంధాలు ప్రత్యేకం గా వుంటాయి. అమ్మ చేతుల్లోంచి ప్రవహించే […]
Continue Readingగురుశిష్యులు -అనసూయ కన్నెగంటి తల్లి కాకికి బెంగగా ఉంది. పుట్టిన ఇద్దరు పిల్లల్లో ఒకటి బాగానే ఉంది. రెక్కలు రాగానే తన తిండి తాను వెదుక్కుంటూ వెళ్ళిపోయింది. రెండవ దానితోనే తల్లి కాకికి బెంగ. దానికీ ఎగరటం బాగానే వచ్చింది. కానీ చెట్టుని విడిచి పెట్టి ఎక్కడికీ వెళ్లటం లేదు. ఎప్పుడు చూసినా చెట్టు మీదనే ఉంటుంది. అది కూడా తన ఆహారాన్ని తాను సంపాదించుకుంటే తల్లి కాకికి సంతోషంగా ఉండేది. తన తోడు తాను వెదుక్కునేది. […]
Continue Reading
క”వన” కోకిలలు : ఆండాళ్ / గోదాదేవ ( 9 వ శతాబ్దం ) -నాగరాజు రామస్వామి ” నన్ను నా ప్రభువు చెంతకు చేర్చండి. ఆయన చరణ సన్నిధిలో కంపిత వీణా తంత్రినై మిగిలి పోతాను.” ” నా అంగాంగ రహస్యాక్షరాలను నా స్వామి అనువదించు గాక.” ” కృష్ణ సాన్నిధ్యంలో ఒక పాటగా ఆయనలో లీనమవడమే […]
Continue Reading
చిత్రలిపి -ఆర్టిస్ట్ అన్వర్ పండగలంటే పంద్రాఆగస్ట్, అక్టోబర్ రెండు, జనవరి ఇరవయ్యారు ఇదిగో నవంబర్ పద్నాలుగేగా. అదిగో తెల్లవారు ఝాము నుంచే మొదలయ్యేది హాడావిడి. పొయ్యి మీద నీళ్ళు అలా పెట్టి ఇలా తరిమేవారు చాకలాయన దగ్గరికి అప్పటికీ ఇరుగూ పొరుగూ అరుగూ అని అన్ని రకాల బడి పిల్లలు బద్ద శత్రువుల్లా కనపడేవారు ఆ కాసింత కాలం. ఎవరికి వారు తమ తమ యూనిఫాం లు ఇస్త్రీ రుద్దించుకోవాలి మరి. “కొండలా కూచుంది ఎంతకీ తరగనంది […]
Continue Readingగజల్ -జ్యోతిర్మయి మళ్ళ నువ్వు నేనె ప్రేమంటే కథగ నిలిచి పోవాలి నిన్ను నన్ను చూసి ప్రేమ తనువు మరిచి పోవాలి మన్ను మిన్ను కానరాని లోకంలో మన ప్రణయం బాధలన్ని తమకు తామె భువిని విడిచి పోవాలి కళ్ళు నాల్గు కలిసి కురిసె గుండెనిండ వలపువాన కుళ్ళుకున్న మేఘబాల విరిగి కురిసి పోవాలి ముద్దు ముద్దు మాటలు మన ఇద్దరికే సొంతమనీ జాములన్ని నిలిచి తుదకు రేయి అలిసి పోవాలి కట్టుబాటులేవి లేని మనసులదిది […]
Continue Reading
నా జీవన యానంలో- (రెండవభాగం)- 5 -కె.వరలక్ష్మి అది 1977 వ సంవత్సరం, ఆ సంవత్సరం జనవరి చివరి తేదీల్లో మా చిన్న చెల్లికీ , ఫిబ్రవరి మొదటి వారంలో మా పెద్ద తమ్ముడికీ పెళ్లిళ్లు జరిగాయి. ‘నేను ఆడ పిల్లలకి కట్నం ఇవ్వను, మగ పిల్లలకి తీసుకొను’ అన్న మా నాన్నమాట మా చిన్న చెల్లి విషయంలో చెల్లలేదు. 5 వేలు ఇవ్వాల్సి వచ్చింది. ఆ డబ్బుల కోసం, పెళ్లి ఖర్చులకీ అప్పు చేసేరు. నేను […]
Continue Reading
యాత్రాగీతం(మెక్సికో)-5 కాన్ కూన్ -డా||కె.గీత భాగం-7 కాన్ కూన్ లో మొదటి టూరు ప్రపంచంలో ఎనిమిది ఆధునిక వింతల్లో ఒకటైన “చిచెన్ ఇట్జా”లో విచిత్రమైన విషయాలు ఎన్నో ఉన్నాయి. ప్రధాన కట్టడమైన కుకుల్కాన్ గుడి [El Castillo (Temple of Kukulcan)] దాదాపు 98 అడుగుల ఎత్తున తొమ్మిదంతస్తుల్లోఉంటుంది. కింది అంతస్తుకంటే పైది కొంచెం చిన్నదిగా కట్టుకుంటూ వెళ్లి, ఒకదాని మీదొకటి పేర్చినట్లు చతురస్రాకారంలో ఉంటాయి. చిట్టచివరి అంతస్తు 20 అడుగుల పొడవు, వెడల్పు కలిగి ఉందంటే […]
Continue Readingమా కథ (దొమితిలా చుంగారా) -అనువాదం: ఎన్. వేణుగోపాల్ గని కార్మికులెట్లా పనిచేస్తారు? గనుల్లో రెండు రకాలైన పని ఉంటుంది. ఒకటేమో సాంకేతికులు చేసేది, మరొకటి గని – పనివాళ్ళు చేసేది. గని పని ఎప్పుడూ ఆగదు, పగలూ రాత్రీ నడుస్తూనే ఉంటుంది. గని పని వాళ్ళకు మూడు షిప్టులుంటాయి. షిఫ్ట్ కొందరికి నెలకోసారి, కొందరికి రెండు వారాలకోసారి, మరికొందరికి వారానికోసారి మారుతుంది. నా భర్తకు షిఫ్ట్ ప్రతి వారమూ మారుతుంది. గని లోతులకు దిగడానికి, పైకి […]
Continue Reading
కథా మధురం ఒక వాస్తవానికి మెలకువ గా నిలిచిన కథ – ‘కల’ (రచయిత: విద్యార్థి) -ఆర్.దమయంతి ఈ ప్రపంచంలో అత్యంత కటిక బీదవాడు ఎవరూ అంటే, అందరూ వుండీ ఎవరూ లేని వాడు. తన ఒంటరితనమే తనకు తోడు గా చేసుకుని బ్రతికే వాడు. మనిషి సంపాదనలో పడ్డాక ఎన్నో ఆస్తులను కూడపెట్టుకుంటాడు. కానీ, ముసలి వయసులో ఆసరా గా నిలిచే అసలైన సంపదను మాత్రం పొందలేకపోతున్నాడు. ఏమిటా సంపదా, ఐశ్వర్యం అంటే – […]
Continue Reading
క”వన” కోకిలలు : ఎల్లా వీలర్ విల్ కాక్స్ -నాగరాజు రామస్వామి ( నవంబర్ 5,1850 – అక్టోబర్ 30,1919 ) నువ్వు నవ్వితే నీతో కలిసి నవ్వుతుంది లోకం, ఏడ్చావా, ఒంటరిగానే ఏడ్వాల్సి ఉంటుంది; పుడమికీ వుంది పుట్టెడు దుఃఖం. – ఎల్లా వీలర్ విల్ కాక్స్ పై వాక్యాలు ఆమె ప్రసిద్ధ కవిత Solitude లోనివి. ఎల్లా వీలర్ విలుకాక్స్ అమెరికన్ రచయిత్రి, కవయిత్రి. ఆమె రచించిన ముఖ్యమైన కవితా సంపుటులు Passion […]
Continue Readingఅతి తెలివి -అనసూయ కన్నెగంటి పిల్ల దొంగ రాముడుకి ఆ రోజు దొంగతనం చేయటానికి ఎక్కడా అవకాశం దొరకలేదు. దాంతో అతనిలో పట్టుదల పెరిగి ఒక్క దొంగతనమైనా చేయకుండా ఇంటికి తిరిగి వెళ్లకూడదని ఊరంతా తిరగసాగాడు. అలా తిరుగుతూ తిరుగుతూ రోడ్డు పక్కన అరుగు మీద విశ్రాంతి తీసుకుంటున్న సన్యాసి దగ్గర సొమ్ము ఉన్నట్లు గమనించాడు. దానిని ఎలాగైనా అతని వద్ద నుండి దొంగిలించాలని సన్యాసికి కనపడకుండా మాటుగాసాడు. కొంతసేపటికి అలసట తీరిన సన్యాసి అక్కడి నుండి […]
Continue Reading
తెగితే అతకదు ఈ బంధం హిందీ మూలం – జ్యోతి జైన్ అనుసృజన – ఆర్.శాంతసుందరి అనుభ, కవిత చదవటం పూర్తిచేయగానే ఆ చిన్న హాలు చప్పట్లతో మారుమోగింది. ఆమె కొద్దిగా వంగి, అందరికీ నమస్కరించి వెళ్లి తన కుర్చీలో కూర్చుంది. ” అనుభ గారూ ఎంత బావుందండీ కవిత ! కవితలోని మీ భావం కూడా అద్భుతం ! కంగ్రాచులేషన్స్ ,”అంటూ జుబేర్ తన చేతిని అనుభవైపు చాపాడు . ”థ్యాంక్స్, ” అంటూ అనుభ అతనికి కరచాలనం చేసి, […]
Continue Reading
చిత్రలిపి -ఆర్టిస్ట్ అన్వర్ ఎవరు ఎవర్ని చంపారు? ఎంత వాతావరణ కాలుష్యం నింపారు? మనకున్న మూడు వందల అరవై ఐదు రోజులకు మూడు వందల అరవై అయిదు పండగలు వచ్చినా ఈ దరిద్రం ఎప్పటికీ వదిలేది కాదు కాని వినండి. నాకు తెలిసి దీపావళి పిల్లల పండగ. నేనూ ఒకప్పుడు పిల్లాడిగా ఉన్నా కదా! నాకు తెలీదా ఏం మా పిల్లల సంగతి ? తిక్క స్వామి ఉరుసుకోసం, రంగులు చల్లుకునే ఉగాది కోసం, హసన్ హుసన్ […]
Continue Reading
అస్తిత్వపోరాటానికి చిరునామా :అమృతా ప్రీతమ్ – ఆర్.శాంతసుందరి ఒక స్త్రీ అందంగా ఉంటే,ఆపై ప్రతిభ గలదైతే,తన అస్తిత్వాన్ని నిలుపుకునేందుకు అడుగడుగునా ఎదురయ్యే ఆటంకాలని అధిగమించేందుకు ఈ ప్రపంచంతో హోరాహోరీ పోరాడుతూ పేరు తెచ్చుకోడం ప్రారంభిస్తే ఆమెకి ఎన్ని రకాల సమస్యలు ఎదురౌతాయో తెలుసుకోవాలనుకుంటే అమృతా ప్రీతమ్ జీవితమే దానికి మంచి ఉదాహరణ. అమృతా ప్రీతమ్ కూడా ప్రేమ్ చంద్ , శరత్ చంద్ర లాగ తెలుగు సాహితీ ప్రేమికులకి సుపరిచితమే. ౧౦౧౯,౨౧ ఆగస్ట్ లో పుట్టిన అమృత […]
Continue Readingమా కథ -ఎన్. వేణుగోపాల్ గని కార్మికుల నివాసం సైగ్లో-20 ఒక గని శిబిరం. అక్కడున్న ఇళ్లన్నీ కంపెనీవే, చాలామంది గని పనివాళ్లు పొరుగున ఉన్న లలాగువాలోను, దగ్గర్లోని ఇతర కంపెనీయేతర గ్రామాల్లోనూ కూడా నివసిస్తారు. ఈ శిబిరంలోని ఇళ్లన్నీ ఏ ప్రకారం చూసినా అద్దెవే కాని పనిచేసినంతకాలం కార్మికులకుంటారు. కంపెనీ మాకు వెంటనే ఇళ్లివ్వదు, ఇక్కడ ఇళ్ల కొరత బాగా ఉంది. ఐదేళ్లు, పదేళ్లు కూడా ఇల్లు దొరకకుండా పనిచేసిన గని పనివాళ్లెంతో మంది ఉన్నారు. […]
Continue Reading